Từ vỏ dừa bỏ đi đến “mỏ vàng” ven sông Thom

Hơn 40 năm giữ lửa làng nghề

Nép mình bên dòng sông Thom hiền hòa, làng nghề chỉ xơ dừa An Thạnh, xã Mỏ Cày, tỉnh Vĩnh Long, đã bền bỉ tồn tại hơn 4 thập kỷ kể từ khi hình thành vào những năm 1980. Từ một nghề mưu sinh quen thuộc của người dân xứ dừa, nơi đây nay trở thành “công xưởng” sản xuất chỉ xơ dừa quy mô lớn, tạo việc làm cho hàng ngàn lao động địa phương.

Những ngày này, dọc đôi bờ sông Thom luôn rộn ràng tiếng ghe máy chở đầy vỏ dừa khô cập bến. Trên các bãi sân rộng, từng lớp xơ dừa trải dài dưới nắng, hòa cùng nhịp làm việc khẩn trương của công nhân tạo nên bức tranh lao động đầy sức sống.

Anh Nguyễn Văn Phương, một nhân công gắn bó với nghề gần 10 năm cho biết, công việc tuy vất vả nhưng đổi lại có thu nhập ổn định. Mỗi ngày, anh cùng nhiều lao động khác bắt đầu từ sáng sớm với các công đoạn lột vỏ, phơi xơ, đánh sợi cho đến đóng thành phẩm. “Làm quen tay thì thu nhập cũng khá, lại được ở gần gia đình nên ai cũng cố gắng bám nghề”, anh Phương nói.

Theo người dân địa phương, để cho ra thành phẩm đạt chuẩn, vỏ dừa sau khi tách khỏi sọ sẽ được đưa vào máy sấy, đánh tơi rồi phơi liên tục từ 3-5 ngày. Khi đạt độ khô cần thiết, xơ dừa mới tiếp tục đưa vào hệ thống máy đánh chỉ để tạo thành những sợi chỉ bền chắc phục vụ thị trường.

Hiện mỗi lao động tại làng nghề có thu nhập dao động từ 250.000-280.000 đồng/ngày tùy công việc và tay nghề. Nhờ nguồn việc đều đặn quanh năm, nhiều hộ dân có điều kiện ổn định cuộc sống ngay trên quê hương.

Góp phần giữ gìn nét văn hóa xứ dừa

Không chỉ giúp giải quyết việc làm, làng nghề chỉ xơ dừa An Thạnh còn góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế nông thôn địa phương. Toàn xã hiện có hơn 90 cơ sở sản xuất lớn nhỏ hoạt động thường xuyên, phân bố ở nhiều ấp.

Bình quân mỗi cơ sở cung ứng từ 3-4 tấn chỉ ướt/ngày. Riêng các xưởng lớn với hàng chục lao động có sản lượng cao hơn nhiều lần để đáp ứng đơn hàng trong và ngoài nước.

Chị Trần Thị Minh Thư, công nhân phụ trách khâu phơi và gom xơ dừa, cho biết những ngày nắng gắt là lúc mọi người làm việc liên tục để kịp tiến độ. “Cực nhất là giữa trưa nhưng ai cũng phấn khởi vì có việc làm ổn định, thu nhập khá hơn trước”, chị Thư chia sẻ.

Từ một sản phẩm thủ công dân dã, chỉ xơ dừa hiện được thị trường ưa chuộng nhờ độ bền cao và tính ứng dụng đa dạng trong sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ, nông nghiệp và xuất khẩu.

Sự phát triển bền bỉ của làng nghề đã được ghi nhận bằng danh hiệu Làng nghề tiểu thủ công nghiệp cấp tỉnh vào năm 2006 và Làng nghề tiêu biểu cấp quốc gia năm 2008.

Không dừng lại ở giá trị kinh tế, làng nghề An Thạnh còn góp phần giữ gìn nét văn hóa lao động truyền thống của vùng đất xứ dừa. Giữa nhịp sống hiện đại, tiếng máy đánh chỉ, tiếng ghe xuồng chở dừa trên sông Thom vẫn đều đặn vang lên mỗi ngày, như minh chứng cho sức sống bền bỉ của một làng nghề lâu đời miền Tây.