Tuyên Quang: Tạo chuyển biến vùng đồng bào dân tộc thiểu số từ những chính sách thiết thực

Là tỉnh miền núi phía Bắc với 46 thành phần dân tộc, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) chiếm tới 73,5% dân số toàn tỉnh, Tuyên Quang luôn đặt công tác dân tộc ở vị trí chiến lược, ưu tiên hàng đầu. Biến thách thức thành hành động, ngay từ đầu năm 2026, các Chương trình mục tiêu Quốc gia đã được tỉnh chỉ đạo triển khai quyết liệt nhằm tối ưu hóa dòng vốn Trung ương.

Theo báo cáo, tổng kế hoạch năm 2025 kéo dài sang thực hiện trong năm 2026 là 1.508.374 triệu đồng. Tổng số vốn giải ngân từ 01/01/2026 đến 15/6/2026 là 327.660 triệu đồng, đạt 21,72%.

Để có được kết quả này trong điều kiện thiếu nhân lực chuyên trách, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã có quyết sách linh hoạt mang tính đột phá: thành lập 4 tổ công tác đặc biệt trực tiếp cắm bản, bám sát 117 xã. Mô hình này không chỉ giúp tháo gỡ trực tiếp các điểm nghẽn về thủ tục đầu tư, giá cả vật liệu biến động mà còn tạo xung lực thúc đẩy các chủ đầu tư tăng tốc thực hiện các dự án trong giai đoạn cao điểm.

Đời sống đồng bào DTTS nhờ vậy được giữ vững ổn định, cơ cấu cây trồng vật nuôi chuyển dịch đúng hướng, đặc biệt tỷ lệ hộ nghèo trong vùng đồng bào DTTS giảm mạnh bình quân từ 4% trở lên.

Một trong những dấu ấn đậm nét nhất của chính sách an sinh xã hội tại Tuyên Quang thời gian qua chính là chiến dịch xóa nhà tạm, nhà dột nát. Bằng việc lồng ghép linh hoạt nguồn vốn nhà nước và vận động nguồn lực xã hội hóa của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã tham mưu giải quyết hiệu quả các phát sinh tồn đọng, mang lại mái ấm kiên cố cho hàng trăm hộ nghèo khó khăn.

Đi đôi với hạ tầng, các giá trị bản sắc văn hóa phi vật thể như nghệ thuật Hát Then của người Tày, lễ cấp sắc của người Dao hay lễ hội nhảy lửa của người Pà Thẻn… tiếp tục được khôi phục, gắn chặt với định hướng phát triển du lịch cộng đồng.

Đáng chú ý, công tác tuyên truyền pháp luật và định hướng dư luận xã hội tại vùng sâu, vùng xa đã ghi nhận bước chuyển dịch số ngoạn mục. Bên cạnh việc duy trì chế độ cấp báo định kỳ và tổ chức tập huấn thực tế cho đội ngũ 3.435 người có uy tín, Tuyên Quang đã tiên phong đưa vào vận hành 4 nhóm Zalo “Người có uy tín tỉnh Tuyên Quang” theo từng khu vực.

Sáng kiến công nghệ này đã thu hút hơn 1.000 người có uy tín tham gia, biến mạng xã hội thành kênh thông tin hai chiều thông suốt. Nhờ đó, các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước và tài liệu bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI được truyền tải kịp thời đến từng thôn bản. Hệ quả tích cực là tỷ lệ nạn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống tại các điểm nóng như Hùng Lợi, Yên Phú giảm rõ rệt qua các năm, tình hình trật tự trị an vùng biên và nội địa luôn được giữ vững, ổn định.

Bên cạnh công tác dân tộc, bức tranh quản lý nhà nước về tín ngưỡng, tôn giáo tại Tuyên Quang 6 tháng đầu năm 2026 cũng ghi nhận những kết quả tích cực, không có tụ điểm nổi cộm bất thường. Với 396 cơ sở tín ngưỡng và hơn 90.680 tín đồ sinh hoạt ở 3 tôn giáo chính (Phật giáo, Công giáo, Tin lành), các cơ quan chức năng đã chủ động bám sát Luật Tín ngưỡng, tôn giáo để hướng dẫn người dân sinh hoạt đúng hiến chương, pháp luật Nhà nước.

Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Tuyên Quang đã tham mưu giải quyết nhanh chóng, đúng quy định các thủ tục hành chính, chấp thuận để Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh tổ chức Đại hội đại biểu lần thứ I (nhiệm kỳ 2026 - 2031), cũng như tạo điều kiện cho các hoạt động lớn như Đại lễ Phật đản, Lễ Phục sinh diễn ra trang trọng, an lành. Sự quan tâm kịp thời thông qua việc thăm hỏi, chúc Tết các tổ chức tôn giáo trực thuộc đã củng cố niềm tin sâu sắc của chức sắc, tín đồ vào sự lãnh đạo của chính quyền.

Đối với khoảng 500 người theo các "hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới", nhờ công tác nắm bắt địa bàn chặt chẽ và tuyên truyền thấu lý đạt tình, các hoạt động tại đây diễn ra ổn định, không hình thành tổ chức nhóm phức tạp và không có sự gia tăng số lượng bất thường. Khối đại đoàn kết toàn dân tộc được tuyên truyền sâu rộng, xây dựng, bảo vệ vững chắc trước mọi âm mưu chia rẽ bởi các thế lực thù địch.

Phát biểu tại Hội nghị, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Văn Dưng nhấn mạnh: Mục tiêu trọng tâm của sở từ nay đến cuối năm là tiếp tục phát huy những điểm tích cực đã đạt được; rà soát, đánh giá các mục tiêu, kế hoạch cụ thể đã đề ra.

Đồng thời, quản lý, thực hiện tốt công tác quản lý Nhà nước về công tác dân tộc, tôn giáo; nêu cao tinh thần trách nhiệm, gương mẫu với các công việc được giao; xây dựng tập thể thống nhất, đoàn kết.

Triển khai thực hiện kịp thời các nhiệm vụ của Chương trình mục tiêu quốc gia, đặc biệt là giải ngân nguồn vốn cho các dự án phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo, xóa nhà tạm, nhà dột nát vùng đồng bào DTTS và miền núi… bảo đảm sử dụng nguồn vốn hiệu quả, góp phần từng bước nâng cao đời sống của người dân ngày một tốt hơn.