Việt Nam - điểm đến du lịch chữa bệnh

Trong vài năm trở lại đây, tại các bệnh viện, từ trung ương đến địa phương, từ công lập đến tư nhân, ngày càng xuất hiện nhiều bệnh nhân đến từ khắp nơi trên thế giới. Điều đáng chú ý là những bệnh nhân quốc tế đến Việt Nam không chỉ vì “giá rẻ”.

Lựa chọn cuối cùng

Tháng 5/2025, một sản phụ người Singapore mang thai lần đầu sau hơn 10 năm hiếm muộn đặt chân xuống TPHCM. Thai nhi 22 tuần tuổi được chẩn đoán mắc dị tật tim bẩm sinh đặc biệt nặng, nguy cơ tử vong gần như chắc chắn. Tại Singapore - nơi được xem là trung tâm y tế hàng đầu khu vực - các bác sĩ đã đi đến khuyến nghị chấm dứt thai kỳ. Nhưng với hi vọng tìm kiếm cơ hội cho con, chị và các bác sĩ tại Bệnh viện KK Women’s and Children’s Hospital đã tìm kiếm thông tin quốc tế về can thiệp tim bào thai và quyết định đến Bệnh viện Từ Dũ - cơ sở đầu tiên tại Đông Nam Á thực hiện được kỹ thuật này.

Lựa chọn ấy dựa trên thông tin về một kỹ thuật can thiệp tim bào thai mà các bác sĩ Việt Nam đã triển khai thành công - một kỹ thuật siêu chuyên sâu, đòi hỏi trình độ chuyên môn cao, sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa và bản lĩnh nghề nghiệp trước những rủi ro rất lớn. Với thai nhi chỉ nặng vài trăm gram, mọi thao tác đều được tính bằng từng milimét, mọi quyết định đều mang theo sức nặng của sinh mệnh.

Ca can thiệp thành công đã mang lại khoảnh khắc lặng đi trong phòng mổ, khi dòng máu bắt đầu lưu thông trở lại qua van động mạch chủ của thai nhi. Đó là khoảnh khắc không cần lời giải thích, nơi nước mắt của người mẹ và sự xúc động của ê-kíp y bác sĩ tự nói lên tất cả. Vài tháng sau, em bé chào đời khỏe mạnh tại Singapore - một cái kết viên mãn cho hành trình bắt đầu từ niềm tin đặt vào y tế Việt Nam.

BSCKII Trần Ngọc Hải - Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ cho biết, chẩn đoán bệnh lý trong bào thai vốn rất khó, đặc biệt ở giai đoạn sớm. Càng nhỏ tuổi thai, việc phát hiện bất thường càng thách thức. Với những người trong nghề, đây là một cuộc cách mạng trong chẩn đoán bào thai. Còn đối với gia đình người bệnh, họ gọi đây là một “phép màu y học” khi bày tỏ niềm hạnh phúc là lòng biết ơn tới các bác sĩ.

Chất lượng y tế lan tỏa từ trung ương tới địa phương

Nếu những ca can thiệp siêu chuyên sâu khẳng định vị thế đỉnh cao của y tế Việt Nam, thì sự xuất hiện ngày càng nhiều bệnh nhân quốc tế tại các bệnh viện công lập địa phương lại cho thấy một chuyển động âm thầm nhưng bền vững: mặt bằng chất lượng đang được nâng lên trên toàn hệ thống.

Tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, Hà Nội, một bệnh nhân người Hà Lan nhập viện trong tình trạng khàn tiếng kéo dài hơn một năm. Trước đó, ông đã nhiều lần điều trị tại châu Âu nhưng không cải thiện. Cảm giác vướng họng, hụt hơi, mệt mỏi ngày một nặng khiến chất lượng sống suy giảm rõ rệt. Khi tìm kiếm một cơ sở điều trị chuyên sâu hơn, ông lựa chọn Việt Nam - một quyết định mà ngay cả bản thân người bệnh ban đầu cũng chưa dám kỳ vọng quá nhiều.

Sau thăm khám và nội soi, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân mắc u hạt thanh quản và chỉ định phẫu thuật nội soi vi phẫu thanh quản bằng laser CO₂. Đây là kỹ thuật đã được triển khai thường quy tại bệnh viện, đòi hỏi độ chính xác cao để loại bỏ tổn thương nhưng vẫn bảo tồn tối đa dây thanh. Ca phẫu thuật diễn ra gọn gàng, ít xâm lấn, kiểm soát tốt tổn thương và giúp bệnh nhân phục hồi nhanh. Chỉ sau vài ngày, tình trạng khàn tiếng giảm rõ rệt, sức khỏe ổn định và người bệnh chuẩn bị xuất viện với tâm trạng nhẹ nhõm.

Câu chuyện ấy, thoạt nhìn, có thể không mang màu sắc “ngoạn mục” như những ca can thiệp bào thai. Nhưng chính sự bình thản, chắc tay và hiệu quả của một kỹ thuật được triển khai thường quy lại là điều đáng nói hơn cả. Một bệnh viện công lập địa phương, không phải tuyến cuối, nhưng đủ năng lực để giải quyết dứt điểm một bệnh lý mà người bệnh đã điều trị nhiều lần tại châu Âu không khỏi.

Thước đo của niềm tin

Năm 2022, giữa bối cảnh hệ thống y tế Canada quá tải sau đại dịch, bà Christina Phypers phải chờ đợi nhiều tháng liền vẫn chưa có lịch phẫu thuật thay khớp gối. Những cơn đau kéo dài khiến giấc mơ du lịch tuổi xế chiều cùng chồng dần trở nên xa vời. Qua sự giới thiệu của bạn bè, vợ chồng bà quyết định sang Việt Nam điều trị - một quyết định táo bạo với không ít băn khoăn ban đầu.

Ca phẫu thuật thay khớp gối đầu tiên tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội diễn ra suôn sẻ. Điều khiến bà ấn tượng không chỉ là kết quả điều trị, mà là toàn bộ trải nghiệm: từ thời gian chờ đợi ngắn, sự tận tâm của đội ngũ y bác sĩ, đến quy trình chăm sóc hậu phẫu bài bản và cá thể hóa. Sau khi hồi phục, bà có thể đi lại bình thường, tiếp tục hành trình khám phá Việt Nam – điều mà trước đó bà không dám nghĩ tới.

Tháng 3/2025, khi khớp gối còn lại bắt đầu thoái hóa nặng, bà Christina không tìm kiếm một điểm đến mới. Bà quay trở lại Việt Nam, quay lại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, gặp lại ThS.BS Nguyễn Quang Tôn Quyền - Phó Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội - người đã điều trị trước đây. Lần trở lại ấy mang theo sự tin tưởng trọn vẹn của một người bệnh đã có trải nghiệm đủ đầy. Ca phẫu thuật thứ hai được thực hiện nhanh chóng, ít xâm lấn, giúp bà hồi phục còn nhanh hơn lần trước.

Chi tiết đáng chú ý không nằm ở công nghệ hay con số, mà ở lựa chọn của người bệnh. Giữa vô vàn trung tâm y tế hiện đại trên thế giới, bà chọn quay lại Việt Nam - không phải vì chi phí thấp, mà vì sự an tâm đã được kiểm chứng.

Không chỉ chữa bệnh, vợ chồng bệnh nhân cho biết, lần thứ hai đến Việt Nam, họ ở lại trong vòng 4 tháng, để tận hưởng trọn vẹn chuyến đi dang dở mà họ từng mong ước. Việt Nam không chỉ là điểm đến chữa bệnh, mà còn là nơi lưu giữ những kỷ niệm đẹp trong hành trình tuổi xế chiều.

Bà Christina Phypers chỉ là một trong khoảng 300.000 người nước ngoài và Việt kiều đến Việt Nam khám chữa bệnh mỗi năm, theo thống kê của Cục Khám chữa bệnh (Bộ Y tế).

Du lịch y tế - sự chọn lọc có chiều sâu

Từ thực tiễn những ca bệnh cụ thể, một vấn đề lớn hơn được đặt ra: du lịch y tế sẽ được phát triển theo cách nào để không trở thành phong trào ngắn hạn, mà là một hướng đi bền vững, mang lại giá trị cho cả hệ thống y tế và hình ảnh quốc gia. Câu trả lời cho vấn đề này, theo nhiều chuyên gia, nằm ở chỗ nhận thức đúng bản chất của du lịch y tế.

PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu - Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội cho rằng, du lịch chữa bệnh là xu thế tất yếu mà nhiều quốc gia đã đi trước như Singapore, Thái Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc. Tuy nhiên, điểm chung của những quốc gia thành công không phải là hình thức hào nhoáng, mà là việc đặt chất lượng chuyên môn lên vị trí trung tâm. Theo ông, biến bệnh viện thành “khách sạn nhiều sao” chỉ có ý nghĩa khi đi kèm năng lực điều trị thực sự, đội ngũ chuyên gia giỏi và các kỹ thuật luôn được cập nhật ở trình độ cao nhất.

Ở góc độ quản lý nhà nước, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên khẳng định du lịch y tế sẽ đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế y tế của Việt Nam giai đoạn tới. Việt Nam có những lợi thế rõ ràng về chi phí, về nguồn nhân lực y tế chất lượng cao và về khả năng làm chủ nhiều kỹ thuật tiên tiến.

Các chuyên gia đều thống nhất rằng, nếu được định hướng đúng, du lịch y tế không chỉ mang lại giá trị kinh tế, mà còn góp phần nâng tầm thương hiệu quốc gia. Khi bệnh nhân quốc tế lựa chọn Việt Nam để điều trị, đó không chỉ là sự lựa chọn về dịch vụ y tế, mà còn là sự ghi nhận đối với năng lực chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và môi trường xã hội của một quốc gia.

Vì thế, du lịch y tế cần được nhìn nhận như một chiến lược dài hạn, đòi hỏi sự đồng hành của nhà nước, giới chuyên môn và các cơ sở y tế. Không ồn ào, không chạy theo phong trào, mà kiên trì xây dựng niềm tin bằng chất lượng thực chất. Chỉ trên nền tảng ấy, khát vọng đưa Việt Nam trở thành điểm đến của du lịch y tế mới có thể đi xa và đi vững, trong nhịp chuyển động bền bỉ của đất nước.