Vietnam Security Summit 2026: Cảnh báo làn sóng tấn công mạng thời hậu lượng tử

Sự kiện do Hiệp hội An ninh mạng quốc gia phối hợp cùng IEC Group và các đơn vị liên quan tổ chức trong bối cảnh AI và điện toán lượng tử đang làm thay đổi sâu sắc cục diện an ninh mạng toàn cầu.

Theo ban tổ chức, AI đang tạo ra tác động kép đối với lĩnh vực an toàn thông tin. Một mặt, công nghệ này hỗ trợ doanh nghiệp phát hiện sớm nguy cơ tấn công, tự động hóa vận hành và tối ưu phân tích dữ liệu. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, AI cũng bị tin tặc khai thác để tạo ra các cuộc tấn công phishing, ransomware, giả mạo danh tính với mức độ tinh vi chưa từng có.

Cùng với đó, sự phát triển của điện toán lượng tử được đánh giá có thể phá vỡ các chuẩn mã hóa truyền thống hiện nay, buộc các quốc gia và doanh nghiệp phải nhanh chóng xây dựng chiến lược phòng thủ mới, hướng tới kỷ nguyên mật mã hậu lượng tử (Post-Quantum Cryptography).

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Đại tá TS Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an, Trưởng Ban An ninh dữ liệu và Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia; nhấn mạnh, công tác bảo đảm an ninh mạng cần được triển khai một cách trọng yếu, thường xuyên, liên tục với sự tham gia đồng bộ của cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức, doanh nghiệp và toàn xã hội.

Theo TS Nguyễn Hồng Quân, chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ và công nghệ số đã trở thành nền tảng vận hành xã hội. Tuy nhiên, đi kèm với đó là các hoạt động tấn công mạng ngày càng gia tăng cả về quy mô, mức độ tinh vi và tính chất xuyên biên giới. Đáng chú ý, tội phạm mạng đã bắt đầu tận dụng AI để thực hiện hành vi lừa đảo, giả mạo, phát tán mã độc và tổ chức các cuộc tấn công có chủ đích vào cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và người dân.

“Nhiều hình thức tấn công mới như deepfake, giả mạo giọng nói, đánh cắp dữ liệu, chiếm đoạt tài khoản hay lừa đảo tài chính trên không gian mạng đang gây ra hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến tài sản, hoạt động sản xuất kinh doanh và niềm tin của xã hội đối với môi trường số”, ông Nguyễn Hồng Quân cho biết.

Đại diện A05 cũng cảnh báo, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ lượng tử trong tương lai gần đang đặt ra những thách thức mới đối với các hệ thống bảo mật truyền thống. Nhiều phương thức mã hóa hiện nay có nguy cơ không còn bảo đảm an toàn trước năng lực xử lý của điện toán lượng tử.

“Yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là ứng phó với các nguy cơ trước mắt mà còn phải chủ động chuẩn bị năng lực bảo vệ an ninh mạng cho giai đoạn tiếp theo”, Đại tá Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh.

Theo đó, các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp cần nâng cao nhận thức về công tác bảo đảm an ninh mạng; chủ động đầu tư cho công nghệ, nguồn nhân lực và năng lực quản trị rủi ro; đồng thời tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng để kịp thời phòng ngừa, phát hiện và xử lý nguy cơ từ sớm, từ xa. Bên cạnh đó, cần thúc đẩy xây dựng hệ sinh thái an ninh mạng quốc gia theo hướng chủ động, đồng bộ và bền vững, tăng cường liên kết giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp công nghệ, tổ chức nghiên cứu và cộng đồng chuyên gia an ninh mạng.

Chia sẻ tại phiên toàn thể, Thiếu tướng Nguyễn Tùng Hưng, Phó Tư lệnh, Bộ Tư lệnh tác chiến không gian mạng, (Bộ Quốc phòng) cho rằng, các quốc gia đang phải đối diện với chiến lược “thu thập trước, giải mã sau” của những nước sở hữu công nghệ lượng tử, làm gia tăng áp lực đối với hệ thống bảo mật hiện nay.

Phiên toàn thể tiếp nối với nhiều tham luận từ cơ quan quản lý và doanh nghiệp công nghệ quốc tế. Thiếu tá Trần Trung Hiếu, Phó Giám đốc Trung tâm An ninh mạng quốc gia kiêm Giám đốc Trung tâm VNCERT thuộc A05 trình bày chuyên đề về các xu hướng an ninh mạng chủ đạo giai đoạn 2026 và các năm tiếp theo.

Đại diện Sophos, ông Philip Dimitriu chia sẻ về khả năng kiểm soát, giám sát và phản ứng trước các mối đe dọa ngày càng phức tạp trong quá trình chuyển đổi số. Trong khi đó, ông Lee Sang Yoon của PIOLINK INC tập trung phân tích các rủi ro an ninh mạng phát sinh trong môi trường hybrid, multi-cloud và các cuộc tấn công ứng dụng AI.

Một trong những nội dung đáng chú ý tại hội nghị là vấn đề bảo mật cho AI Agent trong môi trường doanh nghiệp. Ông Mai Xuân Cường, đại diện Viettel cho rằng khi AI Agent tham gia sâu vào vận hành hệ thống, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức mới liên quan đến quyền truy cập dữ liệu, giám sát mô hình và kiểm soát rủi ro.

Ở góc độ quản trị AI, ông Nguyễn Tuấn Khang của IBM nhấn mạnh vai trò của quản trị dữ liệu và giám sát mô hình AI trong xây dựng hệ thống AI đáng tin cậy.

Bên cạnh phiên toàn thể, hội thảo chuyên đề với chủ đề “Bảo đảm an ninh dữ liệu và định danh: Kiến tạo niềm tin trong hệ sinh thái số” tập trung vào các nội dung như quản trị an ninh dữ liệu, bảo vệ định danh số, ngăn chặn rò rỉ dữ liệu và nâng cao năng lực phục hồi số.

Các phiên thảo luận chuyên sâu có sự tham gia của đại diện nhiều doanh nghiệp và tổ chức như VinCSS, Masan, Ford Việt Nam, VietinBank, Visa, Thales và Imperva, tập trung bàn giải pháp xây dựng niềm tin số và bảo vệ hệ sinh thái dữ liệu trong thời đại AI và hậu lượng tử.

Trong khuôn khổi của sự kiện diễn ra 3 chuyên hội thảo chuyên đề về chủ đề “Bảo đảm an ninh dữ liệu và định danh: Kiến tạo niềm tin trong hệ sinh thái số”;  “Bảo vệ hạ tầng số trọng yếu - Trụ cột an ninh của nền kinh tế số” và “Quản trị rủi ro an ninh mạng: Gắn kết bảo mật trong chiến lược hoạt động”.