Xử lý nghiêm hành vi gây ô nhiễm môi trường
Trong quá trình sản xuất, kinh doanh, đã có không ít nhà máy, cơ sở sản xuất, doanh nghiệp, hộ cá thể xả chất thải, chất nguy hại chưa qua xử lý đạt chuẩn ra môi trường. Hành vi này vi phạm nghiêm trọng Luật Bảo vệ môi trường, làm thay đổi cấu trúc tự nhiên và đe dọa trực tiếp đến hệ sinh thái, đời sống người dân.
Tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật về hành vi gây ô nhiễm môi trường trong hoạt động sản xuất, kinh doanh đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân vẫn diễn biến phức tạp.
Thủ đoạn phạm tội phổ biến là không thực hiện các thủ tục, quy định của nhà nước về môi trường (không có giấy phép môi trường, đăng ký môi trường theo đúng quy định; không lập báo cáo đánh giá tác động môi trường…); vận hành không đúng quy trình, bỏ qua công đoạn xử lý nước thải, lắp hệ thống ống ngầm xả thải trực tiếp ra môi trường; sử dụng công nghệ xử lý khí thải lạc hậu hoặc xây lắp hệ thống xử lý khí thải, thu gom bụi không đầy đủ.
Chôn lấp chất thải nguy hại lẫn với chất thải công nghiệp thông thường; chôn lấp, đổ chất thải trái pháp luật; thuê địa điểm tự chôn lấp hoặc vận chuyển đến địa điểm vắng, vùng sâu, vùng xa để đổ thải. Tái chế chất thải nguy hại trái quy định; bơm nước sạch vào bồn cảm biến (sensor), lắp thêm thiết bị, cài đặt kết quả mặc định vào hệ thống máy tính quan trắc tự động, online để làm thay đổi kết quả thực tế; truyền dữ liệu quan trắc nước thải, khí thải không chính xác đến cơ quan quản lý nhà nước…
Những việc làm này đã gây ô nhiễm môi trường, tiềm ẩn nhiều nguy cơ như ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng của công nhân và cộng đồng dân cư lân cận; làm tăng tỷ lệ mắc các bệnh nan y, ung thư, nhiễm độc từ nguồn nước sinh hoạt. Đồng thời gây thiệt hại lớn về kinh tế cho các hộ sản xuất nông, lâm, thủy sản xung quanh do nguồn đất, nguồn nước bị nhiễm độc, làm chết cây trồng và vật nuôi hàng loạt. Gây suy giảm nghiêm trọng uy tín, thương hiệu và năng lực cạnh tranh của chính doanh nghiệp trên thị trường do vi phạm tiêu chuẩn môi trường; gây tốn kém ngân sách nhà nước hàng tỷ đồng để xử lý khủng hoảng, khắc phục sự cố ô nhiễm và phục hồi môi trường sinh thái.
Hiện nay, các ngành chức năng như Công an, Tài nguyên và Môi trường, Y tế, Nông nghiệp... và chính quyền cơ sở đang tăng cường phối hợp để xử lý các vấn đề môi trường một cách hiệu quả, đồng bộ; kết hợp tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, công tác thanh tra, kiểm tra, điều tra và xử lý vi phạm, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.
Để phòng, tránh những rủi ro về mặt pháp lý do vi phạm pháp luật về hành vi gây ô nhiễm môi trường, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an khuyến cáo các doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.
Mọi doanh nghiệp, nhà máy, cơ sở sản xuất, hộ kinh doanh khi hoạt động đều phải lập báo cáo đánh giá tác động môi trường hoặc có giấy phép môi trường, đăng ký môi trường theo đúng quy định.