Xuyên qua lớp sương mù

Miên Thảo

Những ngày qua, tại Thành phố Hồ Chí Minh, sương mù dày đặc khiến người dân lo lắng. Màn sương cứ lơ lửng từ sáng đến chiều. Có những lúc, sương mù làm tầm nhìn bị thu hẹp, nhiều tòa nhà cao tầng bị che khuất dù chỉ đứng cách 100 m. Đáng chú ý, trong khi đó, chỉ số chất lượng không khí AQI tại TP HCM cũng liên tục ở mức trên 150, thuộc nhóm màu đỏ (thang 4 trong 6 thang bậc đo chất lượng không khí theo cách tính của Mỹ).

Người dân TP HCM lo lắng, dẫu biết rằng đây là trạng thái cực đoan của thời tiết, nhưng người ta vẫn sợ rằng nó sẽ ảnh hưởng xấu tới sức khỏe. Cơ quan chức năng  cũng đã lên tiếng “trấn an” người dân- nói như ông Lê Đình Quyết- Phó phòng Khí tượng Thủy văn Khu vực Nam Bộ thì sương mù nhiều là do nhiều ngày qua TP HCM mưa nhiều, lượng hơi ẩm lớn bốc lên thành mù.

Còn theo kết quả của Trung tâm Nghiên cứu ô nhiễm không khí và biến đổi khí hậu (Viện Môi trường và Tài nguyên, ĐH Quốc gia TP HCM) thì nguyên nhân chính gây ô nhiễm không khí ở TP HCM những ngày qua là do cháy rừng từ Indonesia; độ ẩm trong không khí cao và trong khí quyển có các hạt nhân ngưng kết để hơi nước bám vào nên xuất hiện sương mù; do phát thải từ hoạt động giao thông, công nghiệp và sinh hoạt của người dân. Nhưng cũng có ý kiến cho rằng chưa đủ bằng chứng để xác định cháy rừng ở Indonesia liên quan đến hiện tượng mù tại TP HCM.

Riêng với bà Lê Thị Xuân Lan, một chuyên gia lĩnh vực thời tiết thì sương mù ở tầng thấp có hại cho sức khỏe con người. “Ở thành phố mà xuất hiện sương mù nhiều có nghĩa là mức độ ô nhiễm cao. Đừng cho rằng nó đẹp, lãng mạn mà người dân phải cảnh giác, che chắn kỹ khi ra đường”- bà Lan cảnh báo.

Chuyện đã như thế, nói gì thì nói, nguyên nhân là từ… cháy rừng từ Indonesia đẩy khói mù sang TP HCM, hay là nguyên nhân nào đi chăng nữa (kể cả việc dễ nhất là dồn lỗi cho biến đổi khí hậu), thì thực tế là TP HCM hiện đã ở trong tình trạng ô nhiễm khá nặng nề. Không chỉ ô nhiễm không khí, mà còn có nhiều loại ô nhiễm khác như ô nhiễm tiếng ồn, ô nhiễm bụi, ô nhiễm rác thải, ô nhiễm nguồn nước, ô nhiễm ánh sáng… Thật là quá nhiều loại ô nhiễm mà người dân từng ngày từng giờ phải đối mặt.

Ngay từ đầu tháng 4 năm nay, cơ quan chức năng của TP HCM cũng đã lên tiếng cảnh báo: Theo kết quả quan trắc ô nhiễm không khí thời gian qua trên địa bàn TP tại 20 vị trí cho thấy, ô nhiễm bụi, nồng độ bụi mịn (PM2.5) trong không khí ở mức cao. Người ta quy ngay cho “nạn” xe máy với  dẫn chứng TP có tới 9 triệu xe máy thải ra lượng lớn khí NO, CO2, SO2 rất lớn.

Đã đành là vậy nhưng giải thích làm sao khi hầu hết kênh, rạch ở thành phố này tới nay đã biến thành nỗi sợ hãi của người dân trong khu vực khi chúng trở thành nơi tập trung rác thải, kể cả việc các cơ sở sản xuất xả thẳng chất thải chưa qua xử lý vào dòng nước.

Ô nhiễm tất nhiên có nhiều nguyên nhân, nhưng quan trọng nhất là đến từ ý thức con người. Từ việc sương mù dày đặc mấy ngày qua ở TP HCM khiến người dân lo lắng, ngẫm ra mới thấy nhiều đô thị khác trong cả nước cũng ô nhiễm không kém. Nổi rõ là Hà Nội, khi mà cả cơ quan chuyên ngành quốc tế cũng phải  cảnh báo “hộ”  là mức độ ô nhiễm thuộc loại hàng đầu châu Á.

Mới thấy, từ trước tới nay, nhà quản lý thường kêu gọi người dân bảo vệ môi trường; thỉnh thoảng phạt một vài doanh nghiệp xả thải hủy hoại môi trường; nhưng chiến lược làm sạch, giữ gìn môi trường ra sao thì lại không rõ ràng. Ví dụ như ô nhiễm bụi trong không khí chẳng hạn: Xác định nguyện nhân, bàn cách giải quyết… nhưng cũng chỉ mang tính tình huống, còn thì dài hơi ra làm sao, bền vững thế nào thì không thấy điều gì cụ thể. Lạ cái là không ai chịu trách nhiệm về việc này cả. Chẳng lẽ phát sinh và tồn tại mãi cái chuyện ô nhiễm đều là do lỗi ở dân, doanh nghiệp? Hay là do biến đổi khí hậu?

Cần phải minh bạch về vấn đề này. Tại sao trên thế giới cũng có rất nhiều thành phố đông dân, nhưng không thấy họ phải báo động về ô nhiễm không khí, ô nhiễm chất thải, ô nhiễm tiếng ồn? Những việc này học tập họ không khó khăn gì, không cần bỏ tiền ra để tổ chức những đoàn sang tận nơi tham quan, học hỏi mà lên mạng tìm kiếm thông tin cũng xong. Hóa ra, việc ô nhiễm cũng lại xuất phát từ trách nhiệm của con người, từ nhà quản lý cho tới giới chức chuyên ngành. Xin được nhắc lại, quy lỗi cho cháy rừng ở tận đẩu tận đâu, hay là mông lung chuyện biến đổi khí hậu, người dân thiếu ý thức, doanh nghiệp “ăn gian”… gây ô nhiễm là việc không khó. Khó ở chỗ có dám  nhận trách nhiệm hay không.

Cần phải nhìn xuyên qua lớp sương mù để thấy được những gì ẩn khuất.

Tin nổi bật

Tin cùng chuyên mục

Khó phạt người vi phạm

Khó phạt người vi phạm

Hành lang pháp lý phải đảm bảo tính khả thi khi triển khai trong thực tiễn, tránh tình trạng quy định rồi... để đấy.
Tài xế mưu trí và trách nhiệm

Tài xế mưu trí và trách nhiệm

Khi phát hiện Hòa đánh thuốc mê một phụ nữ, anh Phong đã nhanh trí lái thẳng xe đến đồn công an giao nộp nghi phạm. Việc làm của anh Phong được hành khách trên xe ...
Đẹp nết hơn đẹp người

Đẹp nết hơn đẹp người

vấn đề đặt ra là làm thế nào để chọn được người đăng quang xứng đáng, vừa đẹp người lại đẹp nết trong các cuộc thi sắc đẹp?
Hổ dữ không ăn thịt con

Hổ dữ không ăn thịt con

Người xưa có câu, hổ dữ cũng không nỡ ăn thịt con, vậy mà Nguyễn Hữu Long đã có hành vi hành hạ, ngược đãi con hết sức dã man khiến dư luận vô cùng phẫn nộ.
Không thể chủ quan

Không thể chủ quan

Không thể chủ quan - đó không chỉ là cảnh báo mà phải là ý thức thường xuyên của từng người trong mùa dịch, nhất là khi những nguy cơ vẫn còn đó.
Tiền đâu mà lắm thế?

Tiền đâu mà lắm thế?

Các đường dây đánh bạc online hàng nghìn tỷ đồng có thể tồn tại được còn là nhờ có không ít người ham mê cờ bạc, muốn nhanh chóng đổi đời bằng việc lao vào đỏ đen.

Tin nóng

Sóng bị tắc đường

Sóng bị tắc đường

Có lẽ chẳng có ai trong số các khách hàng của MobiFone nhận được bồi thường cho những thiệt hại do lỗi của nhà mạng này.

Xem nhiều nhất