Buôn bán thịt chó, mèo dưới góc nhìn của người trẻ

Từ suy nghĩ  

Sau sự kiện "Sinh viên đồng hành cùng Dự án thí điểm mô hình phòng chống bệnh dại và phát triển kinh tế bền vững, từng bước chuyển đổi hoạt động buôn bán thịt chó, mèo tại một số phường ở Hà Nội" quy tụ gần 500 sinh viên từ các trường đại học, nhiều bạn trẻ bày tỏ quan điểm về việc kinh doanh thịt chó mèo, nhận thức về bệnh dại, các bệnh lây truyền từ động vật sang người có mối liên hệ chặt chẽ với việc giết mổ chó, mèo từ nhiều góc nhìn khác nhau.

Những năm gần đây, sự ủng hộ về việc chấm dứt tình trạng buôn bán thịt chó, mèo ngày càng gia tăng. Đặc biệt là người trẻ, nhiều người đã nhìn nhận vấn đề này dưới lăng kính tình yêu thương động vật, sức khỏe cộng đồng. Chính những góc nhìn này đang góp phần tạo nên sức ép xã hội mạnh mẽ hơn đối với việc giảm, tiến tới chấm dứt hoàn toàn hoạt động buôn bán và giết thịt chó, mèo. 

Trịnh Hương Ly (21 tuổi), sinh viên, trú tại phường Cửa Nam, Hà Nội cho rằng, trong bối cảnh các đô thị hướng tới môi trường sống an toàn, văn minh thì việc tồn tại những điểm buôn bán, giết mổ chó, mèo tự phát không chỉ gây phản cảm mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe cộng đồng.

“Em thấy mừng là gần đây các chiến dịch truyền thông và các hoạt động cộng đồng được triển khai nhiều hơn, hy vọng điều này sẽ thúc đẩy việc giảm dần và tiến tới chấm dứt hoàn toàn hoạt động buôn bán, giết thịt chó, mèo”, Hương Ly nói.  

Còn Đào Phương Trinh, sinh viên năm cuối Đại học Thủ đô cho biết, xã hội ngày một phát triển và ý thức về quyền động vật đã được nâng cao, nhưng việc buôn bán thịt chó, mèo không rõ nguồn gốc vẫn tồn tại công khai. “Em thấy đây là những hình ảnh chưa phù hợp với một xã hội hiện đại, văn minh. Thế hệ trẻ ngày càng coi trọng các giá trị nhân văn và phát triển bền vững, nên những hình ảnh như vậy thật sự tạo ra sự mâu thuẫn lớn”, Phương Trinh bày tỏ cảm xúc. 

Theo quan điểm của anh Nguyễn Tiến Đạt – Phó Bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh - Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam, nạn trộm cắp, buôn bán, giết mổ chó, mèo thời gian qua đã gây bức xúc trong dư luận xã hội, làm tổn thương đến tình cảm, chuẩn mực đạo đức và ý thức bảo vệ động vật của một bộ phận lớn người dân.

“Việc nhiều người dân, nhất là giới trẻ hiện nay ủng hộ chấm dứt buôn bán, giết mổ chó mèo, cho thấy sự chuyển biến tích cực về nhận thức. Một lệnh cấm buôn bán thịt chó, mèo không chỉ nhằm bảo vệ động vật, mà còn góp phần bảo đảm trật tự xã hội, vệ sinh an toàn thực phẩm, phòng trừ dịch bệnh”, anh Đạt nhấn mạnh.  

Đến hành động 

Phúc lợi động vật đang trở thành chủ đề thu hút sự quan tâm của cộng đồng, cho thấy việc tiếp cận thông tin chính xác, khoa học và đáng tin cậy rất quan trọng. Thực tế, với sự gia tăng mạnh số lượng thú cưng trong các gia đình Việt Nam, thống kê năm 2023 vào khoảng 12 triệu con, trong đó có 5,58 triệu con mèo và 6,48 triệu con chó. Và dự kiến mỗi năm tăng đều 5% thì năm 2027 sẽ khoảng là 16 triệu cá thể, thì nỗi lo về buôn bán, vận chuyển, giết mổ trái phép hay nguy cơ lây lan dịch bệnh ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng luôn hiện hữu và ngày càng lớn. 

Trong lúc nhiều người dân muốn bảo vệ động vật nhưng chưa biết bắt đầu từ đâu, thì Tổ chức phúc lợi động vật toàn cầu FOUR PAWS triển khai trang công cụ trực tuyến, tiếp nhận báo cáo về các hành vi liên quan đến buôn bán thịt chó và mèo tại Việt Nam, sau một thời gian thử nghiệm đã được mở rộng phạm vi trên toàn quốc, trở thành trang website tin cậy và thiết thực để cộng đồng chung tay lên tiếng về quyền và phúc lợi động vật. 

Công cụ Báo cáo đóng vai trò như một nền tảng hỗ trợ, khuyến khích người dân chủ động ghi nhận và cung cấp thông tin về sự việc khi chứng kiến các hoạt động liên quan đến buôn bán thịt chó và mèo như: trộm cắp, đánh bả vật nuôi, giam giữ, vận chuyển động vật số lượng lớn, các nhà hàng và chợ giết mổ,...

Một trang công cụ như vậy không chỉ đáp ứng nhu cầu thông tin, mà còn góp phần định hình một cách tiếp cận mới: coi chó, mèo là bạn đồng hành của con người, gắn với trách nhiệm, đạo đức và lợi ích cộng đồng. 

“Nếu được hỗ trợ bằng những công cụ hay nền tảng truyền thông phù hợp, giới trẻ hoàn toàn có thể trở thành ‘cầu nối’ quan trọng trong nỗ lực nâng cao nhận thức xã hội, thúc đẩy thay đổi hành vi và hỗ trợ xây dựng chính sách theo hướng văn minh, an toàn và bền vững, giảm thiểu những hệ lụy từ việc buôn bán, giết mổ chó và mèo” – anh Nguyễn Tiến Đạt khẳng định. 

Một chương trình mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc, được FOUR PAWS phối hợp cùng Tập đoàn giáo dục EQuest, tiên phong khởi động trong năm học này - Đó là, giáo dục nuôi dưỡng tình yêu thương và lòng trắc ẩn của các em học sinh đối với chó và mèo. Chương trình không chỉ dừng lại ở việc truyền tải kiến thức và nuôi dưỡng lòng trắc ẩn, mà còn được hỗ trợ bởi những giải pháp thực tiễn, giúp học sinh và cộng đồng có thể hành động khi chứng kiến các hành vi đối xử tàn nhẫn với vật nuôi chó, mèo. 

“Trẻ em rất dễ bị ảnh hưởng bởi môi trường xung quanh và việc phải chứng kiến sự bất công, ngược đãi hay bạo hành đối với động vật sẽ vô tình để lại những ảnh hưởng nặng nề trong sự phát triển nhận thức, tâm lý và hành vi của trẻ. Cùng với việc khởi động chương trình giáo dục, ra mắt trang công cụ báo cáo, chúng tôi không chỉ muốn góp phần nâng cao nhận thức xã hội về phúc lợi động vật, bảo vệ mạng sống của hàng triệu cá thể chó, mèo tại Việt Nam, mà hơn thế là nuôi dưỡng lòng trắc ẩn của thế hệ trẻ, khơi gợi tinh thần trách nhiệm của người dân trong hành vi và cách đối xử với những động vật yếu thế xung quanh mình, hướng đến một xã hội nhân văn và nhân ái hơn", bà Phan Thanh Dung, Điều phối viên các vấn đề về Phúc lợi Động vật (Chó/Mèo) của FOUR PAWS tại Việt Nam, cho biết. 

Sự chung tay của các tổ chức xã hội, đơn vị giáo dục và cộng đồng, đang mang đến những giá trị về lòng yêu thương, trách nhiệm, từ đó hành động đúng đắn sẽ được lan tỏa, góp phần thúc đẩy sự thay đổi tích cực trong nhận thức và hành vi đối xử với chó, mèo tại Việt Nam.