Các sách giáo khoa khác có bị loại bỏ khi dùng một bộ thống nhất?
Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) khẳng định, các bộ sách giáo khoa (SGK) đã được phê duyệt trước đây không bị loại bỏ mà chuyển từ vai trò SGK chính khóa sang vai trò tài liệu tham khảo và học liệu bổ trợ quan trọng.
Sáng 6/1, thông tin về triển khai sử dụng bộ SGK thống nhất toàn quốc, thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị, Bộ GDĐT cho biết, trong quá trình chuyển đổi, Bộ đặc biệt lưu ý và làm rõ 3 vấn đề mà phụ huynh và giáo viên quan tâm.
Sử dụng các bộ sách khác để tham khảo, phong phú bài giảng
Về việc sử dụng các bộ sách khác, Bộ GDĐT khẳng định không phủ nhận giá trị khoa học, sư phạm và thực tiễn của các bộ SGK đã được biên soạn, thẩm định và phê duyệt trước đây. Đây đều là các sản phẩm trí tuệ được xây dựng và phê duyệt đúng quy trình, đúng quy định, đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông do Bộ GDĐT ban hành.
Trong giai đoạn chuyển đổi, các bộ sách này không bị loại bỏ, mà chuyển từ vai trò SGK chính khóa sang vai trò tài liệu tham khảo và học liệu bổ trợ quan trọng. Các nhà trường, thư viện có thể tiếp tục lưu trữ, khai thác và sử dụng các bộ sách này để giáo viên và học sinh tham khảo, so sánh, đối chiếu, làm phong phú nội dung dạy học và bài giảng.
Về phương pháp dạy và học khi sử dụng bộ SGK thống nhất, Bộ GDĐT cho biết, việc thống nhất sử dụng một bộ SGK không đồng nghĩa với việc áp đặt phương pháp dạy học. Chương trình giáo dục phổ thông 2018 là chương trình mở, trong đó SGK chỉ là tài liệu cụ thể hóa các yêu cầu cần đạt, không phải là khuôn mẫu cứng nhắc cho hoạt động dạy học.
“Bộ GDĐT tiếp tục chỉ đạo giáo viên phát huy tính chủ động, sáng tạo trong tổ chức dạy học, lựa chọn phương pháp, hình thức và học liệu phù hợp với đối tượng học sinh và điều kiện thực tiễn của nhà trường. Giáo viên dạy học theo yêu cầu cần đạt của chương trình, không dạy học theo lối “đọc – chép” nội dung SGK, bảo đảm phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh đúng định hướng đổi mới giáo dục”, Bộ GDĐT thông tin.
Về công tác tập huấn giáo viên và bảo đảm điều kiện triển khai SGK thống nhất, Bộ sẽ chỉ đạo tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên sử dụng SGK thống nhất theo hình thức linh hoạt, kết hợp trực tuyến và trực tiếp, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tiễn của các địa phương và không làm phát sinh áp lực không cần thiết cho giáo viên. Nội dung tập huấn tập trung vào cách tiếp cận chương trình, tổ chức dạy học theo yêu cầu cần đạt, khai thác hiệu quả SGK và học liệu, thay vì hướng dẫn dạy học theo lối máy móc, rập khuôn.
Cùng với đó, Bộ GDĐT chỉ đạo bảo đảm cung ứng đầy đủ SGK để giáo viên và học sinh tiếp cận, sử dụng thuận lợi ngay từ đầu năm học.
Hướng tới mục tiêu đến năm 2030 cung cấp miễn phí SGK
Để tổ chức triển khai hiệu quả chủ trương sử dụng một bộ SGK thống nhất toàn quốc từ năm học 2026–2027, Bộ GDĐT cho biết, Bộ đã, đang và sẽ tập trung thực hiện 4 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, cụ thể như sau:
Thứ nhất, bảo đảm chất lượng SGK, năng lực triển khai của đội ngũ giáo viên. Bộ tổ chức rà soát, đánh giá và chỉnh lý, hoàn thiện (nếu cần thiết) bộ SGK “Kết nối tri thức với cuộc sống” nhằm bảo đảm chất lượng khoa học, sư phạm và tính chuẩn mực khi triển khai sử dụng thống nhất trên phạm vi toàn quốc.
Thứ hai, tổ chức phát hành SGK theo hướng tiết kiệm, hiệu quả. Bộ GDĐT phối hợp với các địa phương rà soát, điều chỉnh cơ cấu ngân sách, từng bước chuyển từ hỗ trợ mua nhiều bộ SGK sang hỗ trợ trực tiếp cho học sinh, hướng tới mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành việc cung cấp miễn phí SGK.
Đồng thời, Bộ chỉ đạo xây dựng cơ chế tổ chức in ấn, phát hành tập trung, áp dụng đấu thầu theo quy định của pháp luật nhằm tiếp tục giảm giá SGK, bảo đảm khả năng tiếp cận công bằng cho mọi học sinh.
Thứ ba, Bộ GDĐT triển khai số hóa toàn bộ bộ SGK thống nhất, đồng thời xây dựng hệ sinh thái học liệu số đi kèm.
Thứ tư, tăng cường công tác truyền thông tạo sự đồng thuận xã hội. Bộ GDĐT cho biết, việc thống nhất một bộ SGK là bước đi chiến lược nhằm thực hiện “đột phá” giáo dục theo Nghị quyết số 71-NQ/TW, bảo đảm mọi học sinh Việt Nam, dù ở vùng thuận lợi hay vùng sâu vùng xa, đều được tiếp cận một nền tảng tri thức chuẩn mực, bình đẳng và nhân văn.
“Thời gian tới, Bộ GDĐT sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền để phụ huynh, giáo viên và xã hội hiểu đúng, hiểu đầy đủ về việc thực hiện chủ trương sử dụng một bộ SGK thống nhất trên toàn quốc”, Bộ GDĐT thông tin.
