Cảnh báo lộ dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt từ trend “nữ thần váy trắng”
Gần đây, trên nhiều nền tảng mạng xã hội như Facebook, Zalo, Instagram xuất hiện trào lưu ghép ảnh 'nữ thần váy trắng'; ghép ảnh phong cách cổ trang... qua các ứng dụng sử dụng trí tuệ nhân tạo như FacePlay, Reface và một số ứng dụng tương tự. Trong khi việc tải ảnh lên công cụ AI đặt ra câu hỏi về cách sử dụng và bảo vệ dữ liệu.
Diện váy trắng, trùm khăn trắng, gương mặt nổi bật giữa bối cảnh và ánh sáng như trong studio, nhiều người dùng mạng xã hội đang chia sẻ những bộ ảnh mang phong cách "nữ thần" dịp Halloween. Không cần chuẩn bị trang phục hay thuê ê-kíp chụp hình, người tham gia có thể tạo ảnh bằng công cụ trí tuệ nhân tạo (AI).
Sự tiện lợi khiến những mẫu ảnh AI dễ dàng thu hút người dùng. Nhưng khi một bức chân dung được tải lên nền tảng, câu hỏi quan trọng là dữ liệu được lưu bao lâu, ai có quyền sử dụng và có thể được dùng vào mục đích nào.
Công an tỉnh Lâm Đồng vừa phát cảnh báo nêu rõ: Việc cung cấp ảnh chân dung, video khuôn mặt hoặc cho phép ứng dụng truy cập vào thư viện ảnh, camera, dữ liệu cá nhân có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn thông tin, đặc biệt là nguy cơ lộ lọt dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt.
Khi dữ liệu khuôn mặt bị thu thập, lưu trữ hoặc khai thác trái phép, các đối tượng xấu có thể sử dụng để tạo hình ảnh, video giả mạo, cuộc gọi video giả mạo nhằm lừa đảo tài chính, bôi nhọ danh dự, uy tín cá nhân hoặc đe dọa, tống tiền. Việc cung cấp ảnh chụp rõ nét, nhiều góc độ khuôn mặt cho các ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc chưa được kiểm chứng có thể khiến hình ảnh cá nhân bị số hóa, lưu trữ, khai thác ngoài mục đích ban đầu.
Khuôn mặt của người dùng có thể bị ghép vào các video nhạy cảm, nội dung sai sự thật hoặc bị dùng để giả mạo người thân, bạn bè trong các cuộc gọi video nhằm vay tiền, yêu cầu chuyển tiền, chiếm đoạt tài sản. Một số ứng dụng yêu cầu cấp quyền truy cập danh bạ, bộ sưu tập ảnh, camera, micro hoặc thông tin thiết bị không cần thiết, từ đó làm gia tăng nguy cơ bị theo dõi, đánh cắp dữ liệu. Một số ứng dụng có thể đưa ra các gói dùng thử, gói trả phí với điều khoản chưa rõ ràng, tự động trừ tiền theo tuần, tháng hoặc năm nếu người dùng không kiểm tra kỹ trước khi đăng ký.
Không nên vì tò mò, chạy theo trào lưu nhất thời mà vô tình cung cấp dữ liệu quan trọng cho các ứng dụng, nền tảng chưa được kiểm chứng. Khi phát hiện dấu hiệu bị giả mạo hình ảnh, video, tài khoản mạng xã hội hoặc bị các đối tượng sử dụng công nghệ deepfake để lừa đảo, đe dọa, người dân cần bình tĩnh lưu giữ bằng chứng và trình báo cơ quan Công an nơi gần nhất để được hướng dẫn, xử lý theo quy định.