Đổi mới phương thức, nâng cao hiệu quả giám sát

Đổi mới phương thức, bám sát cơ sở

Thực hiện chức năng giám sát và phản biện xã hội, thời gian qua, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội đã tăng cường tổ chức giám sát chuyên đề đối với việc triển khai Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi tại các địa phương trên địa bàn Thành phố.

Điểm nổi bật trong hoạt động giám sát của Mặt trận là phương thức triển khai ngày càng đi vào chiều sâu, gắn kiểm tra hồ sơ, báo cáo với khảo sát trực tiếp tại công trình, dự án, mô hình sản xuất, sinh kế của người dân. Qua đó, kịp thời phát hiện những tồn tại, hạn chế trong quá trình triển khai, đồng thời ghi nhận các mô hình hiệu quả để kiến nghị nhân rộng.

Tại xã Mỹ Đức, đoàn đã khảo sát thực tế tại điểm Trường Đồng Chiêm, Trường Mầm non An Phú B; mô hình chuyển đổi cây trồng, vật nuôi; hệ thống xử lý chất thải y tế và trạm cấp nước sạch y tế An Phú. Ghi nhận từ thực tế cho thấy, nhiều công trình sau đầu tư đã phát huy hiệu quả thiết thực, đáp ứng nhu cầu dân sinh, phục vụ sản xuất, góp phần cải thiện điều kiện sống của đồng bào DTTS.

Cũng giống như nhiều địa phương khác, xã Suối Hai triển khai 22 dự án với tổng mức đầu tư gần 400 tỷ đồng; trong đó 19 dự án đã hoàn thành và đưa vào sử dụng. Nhờ đó, hệ thống giao thông nông thôn được nâng cấp đồng bộ; 100% thôn có đường ô tô đến trung tâm xã được cứng hóa; trường học, nhà văn hóa, hệ thống điện, công trình phục vụ dân sinh tiếp tục được đầu tư theo hướng đồng bộ, hiện đại.

Cùng với đầu tư hạ tầng, địa phương chú trọng hỗ trợ phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân. Các mô hình trồng và chế biến chè, chăn nuôi ong lấy mật, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng VietGAP từng bước phát huy hiệu quả. Đến năm 2025, thu nhập bình quân đầu người vùng đồng bào DTTS đạt khoảng 68 triệu đồng/người/năm; toàn xã không còn hộ nghèo. Đặc biệt, địa phương đã chú trọng phát triển sản phẩm OCOP gắn với phát huy tiềm năng bản địa. Hiện xã có 20 sản phẩm OCOP, trong đó 5 sản phẩm đạt OCOP 5 sao cấp quốc gia.

Phát huy vai trò của Mặt trận trong giám sát

Qua giám sát thực tế tại các địa phương, đoàn công tác của Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội cũng chỉ ra nhiều khó khăn, hạn chế cần sớm khắc phục nhằm nâng cao hiệu quả Chương trình Mục tiêu quốc gia trong giai đoạn tiếp theo.

Tiêu biểu như tại xã Suối Hai, một số công trình đã hoàn thành nhưng chưa hoàn tất thủ tục bàn giao; quy mô các mô hình hỗ trợ sản xuất còn nhỏ lẻ; việc liên kết tiêu thụ sản phẩm thiếu ổn định; hạ tầng nước sạch tập trung chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Hiện nhiều hộ dân vẫn sử dụng nước giếng khoan, giếng khơi phục vụ sinh hoạt.

Phó Chủ tịch UBND xã Suối Hai Lê Hào Quang cho biết, địa phương xác định việc thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia không chỉ là nhiệm vụ an sinh xã hội mà còn là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, từng bước thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền. Vì vậy, xã luôn chú trọng huy động các nguồn lực, triển khai đồng bộ các dự án và phát huy vai trò giám sát của cộng đồng để bảo đảm chương trình được thực hiện hiệu quả, đúng mục tiêu.

Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội Phạm Anh Tuấn - Trưởng đoàn giám sát đề nghị, cấp ủy, chính quyền địa phương tiếp tục rà soát, đánh giá toàn diện hiệu quả các công trình, dự án sau đầu tư; xây dựng kế hoạch duy tu, bảo dưỡng thường xuyên; đồng thời chủ động đề xuất danh mục đầu tư công giai đoạn 2026 - 2031 đối với các dự án có tính cấp thiết, có khả năng tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

“Trong giai đoạn tới, các địa phương cần tiếp tục rà soát, lựa chọn các dự án thật sự cần thiết, có tính lan tỏa, tạo động lực phát triển kinh tế địa phương; gắn đầu tư hạ tầng với hỗ trợ sinh kế bền vững, phát triển sản phẩm OCOP, du lịch cộng đồng và chuỗi liên kết sản xuất. Đồng thời, cần tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác giám sát, phản biện xã hội của MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội; phát huy vai trò của nhân dân trong giám sát đầu tư cộng đồng nhằm bảo đảm các nguồn lực của Nhà nước được sử dụng đúng mục đích, hiệu quả, công khai và minh bạch”- ông Phạm Anh Tuấn nhấn mạnh.

Thực tiễn triển khai tại các địa phương cho thấy, hoạt động giám sát của Mặt trận không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả Chương trình Mục tiêu quốc gia mà còn củng cố niềm tin của nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền địa phương. Đây cũng là cơ sở quan trọng để thành phố tiếp tục triển khai hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với vùng đồng bào DTTS và miền núi trong giai đoạn mới.