Hà Nội siết chặt trách nhiệm về phòng cháy, chữa cháy từ cơ sở
Trước yêu cầu ngày càng cao trong bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH); lực lượng Cảnh sát PCCC, Công an TP Hà Nội đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao năng lực, nhận thức và trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền, các đoàn thể chính trị - xã hội, cùng lực lượng công an cơ sở, dân phòng... Với trọng tâm siết chặt trách nhiệm ngay từ cấp xã, phường, nơi được xác định là “tuyến đầu” trong công tác phòng ngừa, xử lý các tình huống cháy, nổ.
Chủ động từ cơ sở
Thực hiện chỉ đạo của TP Hà Nội, thời gian qua các lực lượng thuộc Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, Công an TP Hà Nội đã tăng cường tổ chức tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ cho lực lượng tại chỗ. Đây không chỉ là hoạt động nâng cao chuyên môn mà còn là bước cụ thể hóa yêu cầu đưa công tác PCCC đi vào thực chất, hiệu quả từ cơ sở.

Trung tá Vũ Hoài Nam, Đội trưởng Đội Cảnh sát chữa cháy và CNCH khu vực số 4 cho biết, tại địa bàn phường Dương Nội, công tác tập huấn được triển khai nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về PCCC và CNCH, đồng thời trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng cần thiết cho đội ngũ cán bộ, công chức UBND cấp phường, lực lượng công an cơ sở. Qua đó, giúp các đơn vị chủ động tham mưu, tổ chức thực hiện hiệu quả nhiệm vụ bảo đảm an toàn PCCC trên địa bàn.
Nội dung tập huấn tập trung vào hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến công tác PCCC và CNCH; các quy định của UBND TP Hà Nội về phân công trách nhiệm cho các đơn vị, phòng ban cấp xã; cùng với đó là các hướng dẫn nghiệp vụ của Công an TP đối với lực lượng công an cấp cơ sở. Đặc biệt, các nội dung như điều tra cơ bản, phân loại cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, xây dựng hồ sơ quản lý, cũng như quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH được truyền đạt cụ thể, sát thực tiễn.


Bên cạnh công tác đào tạo, lực lượng chức năng cũng đẩy mạnh việc triển khai các kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 79/2025/NQ-HĐND của HĐND TP Hà Nội, liên quan đến xử lý các cơ sở chưa bảo đảm yêu cầu về PCCC nhưng đã đưa vào sử dụng trước khi Luật Phòng cháy và chữa cháy có hiệu lực.
Theo Trung tá Vũ Hoài Nam, lực lượng Cảnh sát PCCC đã trực tiếp hướng dẫn các đơn vị, cơ sở quy trình, biện pháp và giải pháp kỹ thuật nhằm bổ sung, tăng cường điều kiện an toàn phòng cháy. Đồng thời, làm rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ cơ sở đối với các công trình chưa đáp ứng quy định, qua đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, hạn chế nguy cơ cháy, nổ.
Dân phòng – “giờ vàng” trong chữa cháy
Trên địa bàn phường Dương Nội, công tác triển khai các quy định về PCCC đang được thực hiện quyết liệt, đồng bộ. Bà Vũ Thị Ngọc Hiền, Phó Chủ tịch UBND phường cho biết, qua rà soát địa bàn hiện có 2 cơ sở thuộc diện phải khắc phục tồn tại về PCCC theo Nghị quyết số 79/2025/NQ-HĐND, gồm Nhà máy sản xuất và lắp ráp phụ tùng xe máy – Công ty VMEP và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên cơ sở 2.
Việc triển khai nghị quyết được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ nét trong công tác PCCC, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, ổn định cho người dân. Để đạt mục tiêu này, UBND phường đã yêu cầu các bộ phận, đơn vị liên quan tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm; khẩn trương rà soát, khắc phục những tồn tại, không để phát sinh các nguy cơ cháy, nổ phức tạp.
Cùng với đó, công tác kiểm tra, giám sát được tăng cường; trách nhiệm của từng cá nhân, đơn vị được đề cao. Các phòng ban chuyên môn được giao nhiệm vụ chủ động phối hợp, kịp thời tham mưu giải pháp tháo gỡ khó khăn, bảo đảm tiến độ và hiệu quả triển khai.

Một điểm nhấn quan trọng trong công tác PCCC tại cơ sở là việc xây dựng, củng cố lực lượng dân phòng. Trên địa bàn phường Dương Nội, 21 đội dân phòng đã được thành lập tại các tổ dân phố, tạo thành “cánh tay nối dài” của lực lượng chức năng trong bảo đảm an toàn cháy, nổ. Được hình thành trên tinh thần tự nguyện của người dân địa phương, lực lượng dân phòng giữ vai trò nòng cốt trong phong trào toàn dân tham gia PCCC. Với phương châm “phòng ngừa là chính, lấy dân làm gốc”, các đội dân phòng hoạt động theo nguyên tắc “4 tại chỗ”: chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ và hậu cần tại chỗ.
Ngay sau khi ra mắt, các đội dân phòng đã được tổ chức huấn luyện nghiệp vụ, trang bị kiến thức và kỹ năng cần thiết để xử lý các tình huống cháy, nổ ngay từ ban đầu. Nội dung huấn luyện được thiết kế sát với đặc thù địa bàn, nơi có sự đan xen giữa khu đô thị mới và khu dân cư truyền thống, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy, nổ phức tạp.
“Lực lượng dân phòng chính là 'giờ vàng' trong công tác chữa cháy. Nếu xử lý tốt trong 5 phút đầu tiên, thiệt hại về người và tài sản sẽ được giảm thiểu tối đa trước khi lực lượng chuyên nghiệp có mặt”, Trung tá Vũ Hoài Nam, Đội trưởng Đội Cảnh sát chữa cháy và CNCH khu vực số 4 nhấn mạnh.
Việc siết chặt trách nhiệm, nâng cao năng lực cho lực lượng tại chỗ, đặc biệt là dân phòng, không chỉ góp phần giảm thiểu nguy cơ cháy, nổ mà còn tạo nền tảng xây dựng thế trận PCCC vững chắc từ cơ sở. Đây được xem là hướng đi phù hợp với yêu cầu thực tiễn trong bối cảnh Hà Nội có tốc độ đô thị hóa nhanh, tiềm ẩn nhiều yếu tố rủi ro như hiện nay.