MTTQ Việt Nam và sứ mệnh tăng cường đại đoàn kết

Gắn bó nhiều năm với công tác cộng đồng tại Nhật Bản, ông Nguyễn Duy Anh, Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Tổng Thư ký Mạng lưới Giảng dạy Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam toàn cầu đã có chia sẻ với PV Đại đoàn kết xung quanh nội dung này.

PV: Là một kiều bào nhiều năm gắn bó với công tác cộng đồng tại Nhật Bản, ông kỳ vọng gì vào Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI trong việc phát huy vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài đối với sự phát triển của đất nước?

Ông Nguyễn Duy Anh: Tôi cho rằng Đại hội lần này diễn ra trong một bối cảnh rất đặc biệt, khi đất nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về hội nhập quốc tế, đổi mới sáng tạo và phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc. Trong tổng thể đó, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là một bộ phận không tách rời của dân tộc, mà còn là một nguồn lực quan trọng, góp phần kết nối Việt Nam với thế giới.

Tôi kỳ vọng Đại hội sẽ tiếp tục khẳng định rõ hơn vai trò này, đồng thời có những định hướng cụ thể để phát huy hiệu quả nguồn lực kiều bào, không chỉ về kinh tế, tri thức mà cả về văn hóa, đối ngoại nhân dân. Điều quan trọng là tạo được sự gắn kết bền chặt hơn giữa kiều bào với trong nước, để mỗi người Việt Nam ở nước ngoài đều cảm nhận rõ trách nhiệm và niềm tự hào khi được đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước.

Thực tiễn cho thấy cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài ngày càng lớn mạnh, đa dạng. Theo ông, MTTQ Việt Nam cần có những giải pháp gì để tăng cường kết nối, tập hợp và phát huy hiệu quả hơn nữa nguồn lực kiều bào trong giai đoạn tới?

- Đúng là cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiện nay rất đa dạng, không chỉ về địa bàn sinh sống mà còn về nghề nghiệp, thế hệ và mức độ gắn kết với trong nước. Điều này vừa là cơ hội, vừa đặt ra yêu cầu phải có cách tiếp cận linh hoạt, phù hợp. Theo tôi, trước hết, MTTQ Việt Nam cần tiếp tục đổi mới phương thức kết nối theo hướng chủ động, đa tầng và thực chất hơn. Không chỉ dừng lại ở các hoạt động mang tính sự kiện, mà cần xây dựng các kênh kết nối thường xuyên, bền vững, đặc biệt là thông qua các nền tảng số.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của các tổ chức hội đoàn, các mạng lưới chuyên gia, trí thức kiều bào, để hình thành những “điểm tựa cộng đồng” tại từng địa bàn. Chính những tổ chức này là cầu nối trực tiếp, hiệu quả nhất giữa kiều bào với trong nước. Ngoài ra, cần có cơ chế để ghi nhận, tôn vinh và khuyến khích sự tham gia của kiều bào vào các lĩnh vực cụ thể như giáo dục, khoa học - công nghệ, văn hóa, khởi nghiệp… Khi kiều bào thấy được vai trò và đóng góp của mình được trân trọng, sự gắn bó sẽ trở nên tự nhiên và bền vững hơn.

Từ góc nhìn của một Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, ông có đề xuất gì để Mặt trận tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, qua đó thực sự trở thành cầu nối vững chắc giữa kiều bào với Đảng, Nhà nước và nhân dân trong nước?

- Theo tôi, để tiếp tục khẳng định vai trò là cầu nối giữa kiều bào với Đảng, Nhà nước và nhân dân, MTTQ Việt Nam cần đẩy mạnh đổi mới cả về nội dung và phương thức hoạt động theo hướng gần gũi, thực chất và hiệu quả hơn. Trước hết, cần tăng cường lắng nghe, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của kiều bào một cách kịp thời, từ đó có những phản ánh, kiến nghị phù hợp với các cơ quan chức năng. Sự kết nối không chỉ là một chiều, mà phải là sự tương tác hai chiều, có trao đổi, có phản hồi.

Ngoài ra, cần phát huy mạnh mẽ vai trò của ngoại giao nhân dân, trong đó kiều bào chính là những “đại sứ”, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra thế giới. Khi kiều bào được tạo điều kiện tham gia vào các hoạt động này, sự gắn kết sẽ trở nên sâu sắc hơn. Cuối cùng, cần chú trọng xây dựng niềm tin và sự đồng hành lâu dài. Khi kiều bào cảm nhận được sự quan tâm, chia sẻ và đồng hành từ trong nước, thì Mặt trận sẽ thực sự trở thành điểm tựa vững chắc, là nơi hội tụ và lan tỏa sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong bối cảnh mới.

Tôi mong rằng Đại hội sẽ quan tâm hơn đến việc xây dựng các thiết chế văn hóa cộng đồng gắn với tiếng Việt, hỗ trợ đào tạo đội ngũ giáo viên, phát triển học liệu phù hợp với từng địa bàn, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để kết nối các lớp học trên phạm vi toàn cầu. Quan trọng hơn, cần tạo điều kiện để thế hệ trẻ không chỉ học tiếng Việt như một môn học, mà được sống trong môi trường có tiếng Việt, có văn hóa Việt, từ đó hình thành sự gắn bó tự nhiên và bền vững với cội nguồn.

Trân trọng cảm ơn ông!