Quyết liệt đôn đốc đến cùng việc thực hiện các kiến nghị giám sát
Ngày 14/4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét báo cáo tổng hợp kết quả giám sát văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực phụ trách của Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội năm 2025.
Tại phiên họp, báo cáo tóm tắt kết quả giám sát, bà Lê Thị Nga, Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát cho biết, năm 2025, hoạt động giám sát văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội tiếp tục được quan tâm, chú trọng thực hiện.
Ngay sau khi sáp nhập, hợp nhất, thành lập mới, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội tiếp tục thực hiện nền nếp hoạt động giám sát văn bản quy phạm pháp luật, đã tiến hành giám sát đối với 602 văn bản; trong đó, nhiều cơ quan đã tiến hành giám sát khối lượng lớn văn bản, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Tuy nhiên, báo cáo kết quả giám sát của một số cơ quan có nội dung chưa đầy đủ, chưa phản ánh đúng số liệu trong năm giám sát, một số Ủy ban chưa gửi báo cáo kết quả giám sát đến các cơ quan, đối tượng chịu sự giám sát.
Bên cạnh đó, vẫn còn tình trạng ban hành chậm, nợ ban hành văn bản quy định chi tiết; nhiều luật đã có hiệu lực pháp luật nhưng còn nợ phần lớn văn bản quy định chi tiết. Cụ thể, còn 173 văn bản ban hành chậm hơn thời điểm có hiệu lực thi hành theo quy định của luật, pháp lệnh, nghị quyết; trong đó, có một số văn bản chậm từ 6 tháng đến 2 năm; còn 47 điều, khoản được giao quy định chi tiết của 21 luật, nghị quyết chưa được ban hành; đáng lưu ý, nhiều Luật đã có hiệu lực pháp luật nhưng còn nợ phần lớn văn bản quy định chi tiết. Chưa kể, công tác dự báo chính sách, đánh giá tác động chính sách trong một số lĩnh vực còn hạn chế, dẫn đến phải sửa đổi, bổ sung văn bản trong thời gian ngắn.
Từ đó, Thường trực Ủy ban Dân nguyện và Giám sát đề xuất kiến nghị cụ thể đối với Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội. Theo đó, đối với Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành, Thường trực Ủy ban kiến nghị tập trung thực hiện, khắc phục dứt điểm các hạn chế đã được chỉ ra trong báo cáo kết quả giám sát văn bản quy phạm pháp luật năm 2025. Cụ thể, thực hiện dứt điểm 25 kiến nghị từ các kỳ giám sát trước chưa hoàn thành; khẩn trương ban hành theo thẩm quyền văn bản quy định chi tiết đối với 47 điều, khoản chưa được ban hành trong năm 2025. Đồng thời, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung một Nghị định của Chính phủ, một Thông tư của Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ ra còn nội dung chưa bảo đảm tính thống nhất, chưa phù hợp với thực tiễn.
Phát biểu tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định ghi nhận, trong năm 2025, việc giám sát văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội ngày càng đi vào nền nếp, công tác báo cáo bài bản hơn. Nhờ đó, bản tổng hợp tương đối toàn diện. Khối lượng công việc xây dựng pháp luật trong năm 2025 rất lớn, Quốc hội thông qua nhiều luật. Do đó, số lượng văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành rất nhiều; cộng với số lượng tồn đọng trước đó chưa ban hành, khối lượng công việc càng gia tăng.
Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, trong năm 2026, số lượng văn bản quy phạm pháp luật cần ban hành, nhất là văn bản quy định chi tiết, sẽ còn nhiều hơn. Bởi năm 2025, Quốc hội ban hành 89 luật nhưng chỉ có 25 luật có hiệu lực trước ngày 31/12/2025, phần lớn có hiệu lực sang năm 2026. Điều này đặt ra yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ hơn công tác giám sát văn bản quy phạm pháp luật.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị tăng cường hoạt động giám sát của Quốc hội nói chung, đồng thời đẩy mạnh hoạt động giải trình tại Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội. Nếu bộ, ngành nào chậm ban hành văn bản quy định chi tiết, các Ủy ban nên mời lên giải trình để làm rõ trách nhiệm, nguyên nhân.
Phát biểu kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh đề nghị, Chính phủ thực hiện dứt điểm 25 kiến nghị giám sát và khẩn trương ban hành 47 nội dung quy định chi tiết còn đang nợ. Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội cần theo dõi quyết liệt hơn, đôn đốc đến cùng việc thực hiện các kiến nghị giám sát. Văn phòng Quốc hội phối hợp với Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội triển khai ngay phần mềm giám sát.
Cùng ngày, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng cho ý kiến Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV. Tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga đã báo cáo tóm tắt kết quả giám sát việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.