Ưu tiên cải cách thuế
Trao đổi với báo giới đầu năm Bính Ngọ 2026, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn khẳng định việc sửa đổi, hoàn thiện chính sách thuế, phí, lệ phí thời gian qua không đặt trọng tâm vào tăng thu, mà hướng tới bao quát đầy đủ nguồn thu, hạn chế gia tăng gánh nặng cho doanh nghiệp và người dân.
PV: Năm 2026 có nhiều thách thức, đâu là ưu tiên lớn của Bộ Tài chính để mở rộng cơ sở thu, nuôi dưỡng nguồn thu và hỗ trợ doanh nghiệp (DN) phục hồi, phát triển, thưa ông?
Thứ trưởng Cao Anh Tuấn: Năm 2026 là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV. Kinh tế trong nước đứng trước áp lực lạm phát, biến động địa chính trị và các rào cản thương mại mới; tuy nhiên, vẫn có cơ hội từ phục hồi dòng vốn FDI, chuyển đổi số quốc gia và các hiệp định thương mại (FTA) thế hệ mới đi vào chiều sâu.
Để xác định mục tiêu cải cách thuế với tầm nhìn trung và dài hạn, Bộ Tài chính đã xây dựng và trình Thủ tướng phê duyệt Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030. Chiến lược xác định mở rộng cơ sở thu, nuôi dưỡng nguồn thu gắn với khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất kinh doanh là mục tiêu xuyên suốt.
Theo đó, Bộ Tài chính tiếp tục nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền các giải pháp cải cách hệ thống thuế phù hợp để cơ cấu lại nguồn thu ngân sách theo hướng bền vững, điều chỉnh hài hòa giữa thuế gián thu và thuế trực thu; triển khai chính sách tài khóa chủ động, linh hoạt, có trọng tâm.
Trước mắt, Bộ ưu tiên thực hiện hiệu quả các giải pháp về thuế, phí, lệ phí đã được ban hành gần đây nhằm hỗ trợ DN và người dân mở rộng sản xuất, tăng tổng cầu của nền kinh tế; đồng thời, tiếp tục hiện đại hóa công tác quản lý thu, đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực thuế.
Ngày 10/12/2025, Quốc hội đã thông qua Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi), điều chỉnh mức doanh thu không phải nộp thuế của hộ, cá nhân kinh doanh lên 500 triệu đồng/năm và cho trừ mức này trước khi tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu. Việc xóa bỏ thuế khoán từ năm 2026 và nâng ngưỡng lên 500 triệu đồng/năm là chủ trương lớn trong cải cách chính sách thuế, phù hợp với Nghị quyết 68-NQ/TW và Nghị quyết 198/2025/QH15.
Việc điều chỉnh này trước mắt có thể tác động giảm thu ngân sách năm 2026, tuy nhiên, về lâu dài góp phần nâng cao minh bạch, hiện đại hóa quản lý thuế và nuôi dưỡng nguồn thu bền vững.
Việc nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế 500 triệu đồng/năm tác động thế nào đến thủ tục, chi phí tuân thủ của hộ kinh doanh, thưa ông?
- Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 nâng mức doanh thu không phải nộp thuế từ 200 triệu đồng/năm lên 500 triệu đồng/năm và cho phép khấu trừ mức này trước khi xác định số thuế phải nộp theo tỉ lệ trên doanh thu.
Quy định này làm giảm đáng kể số hộ thuộc diện phải nộp thuế, trực tiếp giảm nghĩa vụ thuế và thủ tục hành chính liên quan. Theo đó, chỉ hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm mới phát sinh nghĩa vụ thuế, tạo thêm dư địa tài chính để tái đầu tư, mở rộng sản xuất kinh doanh.
Bên cạnh tác động tài chính, quy định mới giúp giảm chi phí tuân thủ, bao gồm chi phí kê khai, nộp thuế, quyết toán và thời gian thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước...
Làm thế nào để mở rộng nguồn thu ngân sách mà vẫn bảo đảm động lực kinh doanh, thưa ông?
- Việc sửa đổi, hoàn thiện chính sách thuế, phí, lệ phí thời gian qua không đặt trọng tâm vào tăng thu, mà hướng tới bao quát đầy đủ nguồn thu, thu hẹp lĩnh vực bỏ sót, điều chỉnh giảm thuế suất, tăng ngưỡng chịu thuế, hạn chế gia tăng gánh nặng cho DN và người dân.
Song song với mục tiêu cơ cấu lại nguồn thu bền vững, Bộ Tài chính đã tham mưu và ban hành các giải pháp hỗ trợ như giảm 2% thuế GTGT; giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu; điều chỉnh thuế xuất nhập khẩu; ưu đãi lệ phí trước bạ với ô tô điện; gia hạn nộp thuế GTGT, thu nhập DN, thu nhập cá nhân (TNCN) và tiền thuê đất...
Các giải pháp này góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ phục hồi sản xuất kinh doanh, đồng thời tạo dư địa duy trì và mở rộng nguồn thu trong trung và dài hạn.
Trân trọng cảm ơn ông!