Xác lập giá trị nổi bật toàn cầu cho quần thể Tam Chúc - Vân Long
Ngày 14/1, tại danh thắng Tam Chúc, UBND tỉnh Ninh Bình tổ chức hội thảo khoa học quốc tế nhằm xác lập ranh giới đề cử và làm rõ các giá trị nổi bật toàn cầu, hướng tới xây dựng hồ sơ trình UNESCO công nhận quần thể Tam Chúc - Vân Long là Di sản thế giới.

Phát biểu tại hội thảo, ông Trần Song Tùng - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Ninh Bình cho biết, quần thể Tam Chúc và khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long là một không gian di sản đặc biệt, nơi hội tụ hài hòa giữa thiên nhiên, cảnh quan, văn hóa và yếu tố tâm linh.
Khu vực này tiêu biểu cho hệ sinh thái karst nhiệt đới ở rìa phía Nam đồng bằng sông Hồng, mang giá trị nổi bật về địa chất, sinh thái và thẩm mỹ.

Với hệ thống núi đá vôi, thung lũng karst, đất ngập nước và mặt nước liên thông, Tam Chúc - Vân Long vẫn bảo tồn được tính toàn vẹn cao của các quá trình kiến tạo địa chất, địa mạo, thủy văn và hệ sinh thái. Đây là nền tảng khoa học quan trọng tạo nên một cảnh quan độc đáo, giàu giá trị nghiên cứu và vẻ đẹp tự nhiên hiếm có.
Đặc biệt, khu vực này là nơi sinh sống của quần thể Voọc mông trắng, loài linh trưởng đặc hữu của Việt Nam, hiện nằm trong nhóm 25 loài linh trưởng có nguy cơ tuyệt chủng cao nhất trên thế giới.

Theo các chuyên gia, công tác bảo tồn Voọc mông trắng không chỉ mang ý nghĩa bảo vệ một loài nguy cấp toàn cầu, mà còn là thước đo phản ánh mức độ toàn vẹn sinh thái, hiệu quả quản lý và cam kết phát triển bền vững của khu vực theo các khuyến nghị của UNESCO.
Ông Tùng khẳng định, hội thảo được tổ chức nhằm tạo lập một diễn đàn khoa học, liên ngành để rà soát, đánh giá toàn diện các kết quả nghiên cứu, tư liệu và dữ liệu khoa học hiện có liên quan đến quần thể Tam Chúc - Vân Long.

Trên cơ sở đó, các đại biểu đã tập trung, làm rõ cơ sở khoa học và thực tiễn trong việc xác lập giá trị nổi bật toàn cầu, hướng tới thống nhất các tiêu chí đề cử số 5, số 9 và số 10 theo hướng dẫn thực hiện Công ước di sản thế giới năm 1972 của UNESCO.
Tại hội thảo, các nhà khoa học, chuyên gia quốc tế và nhà quản lý cùng thảo luận về phạm vi, quy mô, ranh giới khu vực đề cử và vùng đệm, cũng như định hướng hình thành 'hành lang xanh' kết nối Tam Chúc - Vân Long như một không gian sinh thái, văn hóa liên hoàn, bảo đảm tính toàn vẹn, tính xác thực và khả năng quản lý hiệu quả trong dài hạn.
Các đại biểu đã dành nhiều thời gian trao đổi về các giải pháp quản lý, bảo tồn và phát triển bền vững, nhấn mạnh yêu cầu hài hòa giữa bảo tồn nghiêm ngặt các giá trị thiên nhiên với phát triển kinh tế - xã hội, du lịch và sinh kế của cộng đồng địa phương.
Thông qua hội thảo, Ban Chỉ đạo xây dựng hồ sơ di sản khẳng định sẽ tiếp thu đầy đủ, nghiêm túc các ý kiến đóng góp của chuyên gia, nhà khoa học, làm cơ sở để tỉnh Ninh Bình tiếp tục hoàn thiện báo cáo, tiến tới xây dựng hồ sơ đề cử quần thể Tam Chúc - Vân Long trình UNESCO theo đúng quy trình, tiêu chuẩn và thông lệ quốc tế.