Tiếng Việt mến yêu

Thảo Nguyên

Gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc cho cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài luôn được Đảng, Nhà nước dành nhiều sự quan tâm và đặc biệt coi trọng, trong đó có công tác dạy tiếng Việt. Bởi tiếng Việt vốn được xem là “căn cước” nhận diện người Việt Nam với thế giới. Đối với cộng đồng trên 5,3 triệu người Việt Nam ở nước ngoài, tiếng Việt còn là hồn cốt của người Việt, là niềm tự hào dân tộc cần được truyền giữ.

Một lớp học tiếng Việt dành do con em người Việt ở thủ đô Prague, Cộng hòa Séc. Ảnh: Hồng Kỳ.  
Một lớp học tiếng Việt dành do con em người Việt ở thủ đô Prague, Cộng hòa Séc. Ảnh: Hồng Kỳ.  

Năm 2016, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1382/QĐ-TTg về Đề án “Tăng cường dạy tiếng Việt trên mạng trực tuyến cho người Việt Nam ở nước ngoài”. Đến năm 2017, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 14/QĐ-TTg và giao Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì thực hiện nhiệm vụ Đề án “Nâng cao hiệu quả dạy học tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài”.

“Đến nay, công tác dạy và học tiếng Việt, giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa, truyền thống dân tộc đã đạt được những kết quả tích cực” - Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh khẳng định tại Hội nghị sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị 45-CT/TW về việc tiếp tục đẩy mạnh Nghị quyết 36-CT/TW về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài trong tình hình mới.

Ủy ban Nhà nước về Người Việt Nam ở nước ngoài cho biết, tới nay việc dạy tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài, đặc biệt cho thế hệ trẻ đã phát triển rộng khắp. Tại Mỹ có khoảng 200 trung tâm, cơ sở dạy tiếng Việt. Tại Thái Lan đã tổ chức 39 lớp học. Campuchia thành lập 33 điểm trường, lớp. Lào có  13 trường, trung tâm dạy tiếng Việt. Còn tại Thủ đô Vacsava (Ba Lan), Trường Tiếng Việt Lạc Long Quân khá nổi tiếng.

Mỗi sớm dậy nghe bốn bề thân thiết

Người qua đường chung tiếng Việt cùng tôi

Như vị muối chung lòng biển mặn

Như dòng sông thương mến chảy muôn đời…

Ai phiêu bạt nơi chân trời góc biển

Có gọi thầm tiếng Việt mỗi đêm khuya?

                Lưu Quang Vũ

Bà Nguyễn Việt Triều - Phó Chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Ba Lan cho biết, trường được thành lập năm 1999. Buổi đầu thành lập, trường chỉ có vài chục học sinh, đến nay, mỗi năm đã có khoảng 180 học sinh người Việt, trong độ tuổi từ 6-14 tham gia học tiếng Việt. Các em được chia thành hai khối: Khối 1 gồm các lớp học năm thứ nhất và năm thứ hai với chương trình A, B. Khối 2 gồm các lớp học năm thứ ba, tư, năm với chương trình C, D, E. Từ năm 2018, trường đã hoàn thành biên soạn một bộ giáo trình riêng có tên gọi “Em học tiếng Việt”, gồm 14 quyển với các chương trình A, B, C, D, E nhằm đảm bảo phù hợp với môi trường và điều kiện thời gian của con em  cộng đồng người Việt tại Ba Lan.

Trong bối cảnh dịch Covid-19, nhà trường đã chủ động chuyển sang phương thức giảng dạy và học trực tuyến. “Học trực tuyến không phụ thuộc khoảng cách địa lý nên không chỉ học sinh ở Thủ đô Vacsava mà các em đến từ địa bàn khác, thậm chí các nước khác như Anh, Mỹ cũng “vào lớp” - bà Triều cho biết.

Những năm qua,  với vai trò cầu nối giữa cộng đồng ta ở nước ngoài và trong nước, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài đã tổ chức nhiều chương trình hỗ trợ sách giáo khoa, học liệu với tổng số hơn 70.000 cuốn sách giáo khoa cấp 1, bộ sách “Tiếng Việt vui”, “Quê Việt”, truyện tranh lịch sử và dân gian cho thiếu nhi, cung cấp trang thiết bị giảng dạy, học tập đáp ứng phần nào nguyện vọng của kiều bào ta ở khắp năm châu, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ phong trào dạy và học tiếng Việt ở nước ngoài.

Từ năm 2013 đến nay, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức các khóa tập huấn bồi dưỡng kiến thức về chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên kiều bào. Đến nay, gần 300 giáo viên kiều bào được tập huấn về nghiệp vụ sư phạm, trở thành lực lượng nòng cốt trong phong trào dạy và học tiếng Việt của cộng đồng ở sở tại. Chương trình tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài hiện chia theo khung năng lực tiếng Việt 6 bậc, tạo cơ sở chung cho việc xây dựng, phát triển, cập nhật tài liệu dạy học và tổ chức hoạt động dạy học, kiểm tra, đánh giá năng lực sử dụng tiếng Việt.

Đáng chú ý, công tác hỗ trợ dạy và học tiếng Việt cho cộng đồng kiều bào ta đã được thực hiện dưới nhiều hình thức khác nhau dưới sự hỗ trợ tích cực và hưởng ứng mạnh mẽ của các cơ quan đại diện Việt Nam ở ngoài nước, Hội Người Việt Nam ở nước ngoài và cộng đồng kiều bào. Các tổ chức thường xuyên tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho kiều bào về tầm quan trọng, lợi ích của việc học tiếng Việt; vận động bà con khuyến khích con em tham gia học tiếng Việt.

Bên cạnh đó, các cơ quan đại diện còn tích cực vận động chính quyền các cấp sở tại hỗ trợ cơ sở dạy tiếng Việt của kiều bào, từng bước đưa tiếng Việt vào hệ thống giáo dục của các nước. Tại Lào, Hội người Việt Nam tại Thủ đô Viêng Chăn đã chuyển đổi Trường Việt kiều Nguyễn Du thành Trường Song ngữ Lào -Việt…

Để gìn giữ, phát huy giá trị của tiếng Việt trong kiều bào, đã xuất hiện nhiều tấm gương tận tụy với học trò. Cô giáo Phạm Thị Tuyết tuy tuổi đã cao nhưng  nhiều năm ròng vẫn gắn bó với học trò lớp vỡ lòng mang tên “Đồng Tâm” tại trụ sở của Hội người Việt Nam ở Nong Khai (Thái Lan). Với cô, “ tại vì rất thương các em, nếu không biết tiếng mẹ đẻ thì tiếc lắm nên phải cố gắng giúp các em. Những giáo viên như chúng tôi dạy theo tinh thần “biết gì dạy nấy”, người biết nhiều dạy người biết ít, người biết ít dạy người chưa biết gì”. Cô Tuyết cũng cho biết,  rất mong có thêm nhiều sách vở và những cuốn từ điển để phục vụ tốt hơn cho việc dạy tiếng Việt của mình.

Còn cô Lê Thị Thu Hiền (Đài Loan, Trung Quốc) cho biết đã có ba năm dạy tiếng Việt ở các trường tiểu học, trung học và hiện tại còn tham gia chương trình dạy tiếng Việt trực tuyến. “Tôi đến với công việc này vì được nói tiếng Việt và truyền tiếng mẹ đẻ cho con em mình, cũng như quảng bá văn hóa Việt Nam”.

Tin liên quan

Tin nổi bật

Tin cùng chuyên mục

Tin nóng

Xem nhiều nhất