Để không còn bất an với người giúp việc
Vụ người giúp việc bạo hành cụ già vừa qua là hồi chuông báo động về thực trạng thị trường lao động người giúp việc đang rất khan hiếm nguồn nhân lực hiện nay. Mặc dù mức lương được trả ở mức cao, nhưng nhân lực dịch vụ này đang bị thả nổi, không được đào tạo bài bản, không có các cam kết và ràng buộc về pháp lý.
Mới đây, câu chuyện đau lòng về việc người giúp việc bạo hành cụ bà cao tuổi tại Hà Nội chỉ được phát hiện khi có camera trợ giúp. Sự việc khiến nhiều nhiều người bức xúc, bất bình với cách hành xử của một người giúp việc thiếu lương tâm và trách nhiệm. Cùng đó, sự việc cũng thêm một lần cho thấy, lâu nay nghề giúp việc vẫn là một loại hình dịch vụ tự phát, thiếu sự chuyên nghiệp. Không ít gia đình thuê người giúp việc trong tình trạng tạm ứng tiền công, “tạm ứng niềm tin” chứ không có điều kiện hiểu rõ về lai lịch, thân nhân cũng như hồ sơ làm việc của họ.
Theo khảo sát thị trường tại Hà Nội, giá thuê một người giúp việc hiện nay dao động trung bình từ 7- 10 triệu đồng/tháng, với các công việc chăm trẻ nhỏ/ người già, làm việc nhà… Nhưng thỉnh thoảng lại có những vụ việc bảo mẫu hành hạ trẻ em, bạo hành người già được phát hiện. Hay điển hình là vụ việc nữ giúp việc vắt nước giẻ lau vào nồi nước uống của gia chủ tại Hà Nội cách đây ít lâu…Đặc điểm chung là những góc khuất ấy đều phải nhờ đến camera chỉ ra. Còn bản thân những người giúp việc luôn biết cách che dấu những hành vi không đẹp khi có mặt chủ nhà.
Thực tế cho thấy, giờ đây rất nhiều gia đình có nhu cầu tìm người giúp việc. Song cũng nhiều nhà rơi vào cảnh rất khó tìm kiếm một người đủ tin tưởng để giao phó những công việc tưởng nhỏ nhặt mà lại có ý nghĩa rất to lớn trong gia đình như việc chăm sóc con nhỏ, bố mẹ già, lo việc cơm nước. Không hiếm để gặp những tình huống người giúp việc không đúng như yêu cầu, hoặc không đảm bảo được công việc theo như cam kết.
Các chuyên gia ngành lao động cũng từng chỉ ra, một trong những vấn đề lớn của dịch vụ người giúp việc hiện nay là sự thiếu hụt lao động có tay nghề cao và việc đào tạo kỹ năng. Không ít trung tâm giới thiệu việc làm chưa làm tốt công tác đào tạo nhân sự, mà mới chỉ dừng lại ở việc thu gom nhân sự có nhu cầu đi làm rồi cung ứng lại cho bên có nhu cầu cần tìm người giúp việc. Chính vì thiếu các kỹ năng cơ bản nên nhiều người giúp việc tới các gia đình mà loay hoay không thể sử dụng các thiết bị trong nhà bếp, nhà tắm…; chưa biết cách chăm sóc người già và trẻ nhỏ đúng cách.
Dịch vụ người giúp việc tại các thành phố lớn đang có nhiều tiềm năng, nhưng việc thiếu hụt lao động chất lượng và sự thiếu chuyên nghiệp trong quản lý dịch vụ là những vấn đề lớn cần được giải quyết. Khi xã hội càng phát triển, nghề giúp việc không còn là công việc mang tính "tay ngang" hay tạm thời như trước, mà đang từng bước khẳng định vị thế của một dịch vụ chuyên nghiệp, cần thiết. Để nghề này phát triển bền vững, điều quan trọng không chỉ nằm ở việc nâng cao kỹ năng, chuẩn hóa quy trình làm việc, mà còn cần có hành lang pháp lý rõ ràng. Những chính sách và quy định phù hợp sẽ giúp bảo vệ quyền lợi và nghĩa vụ cho cả người lao động lẫn gia chủ, đồng thời hạn chế rủi ro, xung đột trong quá trình hợp tác. Đây cũng chính là nền tảng để nghề giúp việc được xã hội công nhận, phát triển theo hướng văn minh.
Xét ở góc độ lớn hơn, làm nghề nào cũng cần cái tâm. Nghề giúp việc không chỉ là lau dọn hay chăm sóc mà còn là sự sẻ chia, đồng hành trong cuộc sống của một gia đình. Khi người giúp việc thiếu kiến thức, kèm với đó là thiếu đạo đức nghề nghiệp, không chỉ lòng tin bị phá vỡ mà sức khỏe, tài sản, và sự an toàn của chủ nhà cũng luôn đặt trong tình trạng bất an.