từ khóa: #hội làng

Hàng năm, cả nước tổ chức trên 8.000 lễ hội, tập trung chủ yếu vào mùa Xuân. Con số ấy cho thấy đời sống tín ngưỡng, sinh hoạt văn hóa cộng đồng vô cùng phong phú và bền bỉ. Nhiều hội làng đã trở thành dấu ấn văn hóa, thu hút đông đảo nhân dân và du khách.

Đây là năm đầu tiên Hội làng Bằng Cả (TP Hạ Long) được tổ chức với quy mô cấp thành phố, gắn với lễ công bố Di sản văn hoá phi vật thể Quốc gia Lễ cấp sắc người Dao Thanh Y, Lễ mừng cơm mới của người Tày và lễ đón nhận Bằng công nhận xã Bằng Cả đạt chuẩn Nông thôn mới nâng cao.

Mỗi độ Xuân về khắp các làng quê lại mở hội làng. Đây là hoạt động mang đậm nét văn hóa lâu đời, gắn kết cộng đồng, tăng tính đoàn kết, cũng là dịp để những di sản văn hóa độc đáo, đặc sắc được các cộng đồng thực hành, trình diễn... Tuy nhiên, qua thời gian, hội làng hôm nay đã có nhiều thay đổi, tại một số hội làng ít nhiều bị biến tướng, thương mại hóa...

Bà Vương mở nắp nồi bánh tẻ, gắp từng chiếc xếp lên đĩa rồi đặt lên mâm cơm. Lệ làng Yên Vĩ là thế, cứ đến hội làng là nhà nhà làm cỗ cúng thành hoàng và thứ không thể thiếu là loại bánh cổ truyền nổi tiếng của cả vùng Yên Phong, Bắc Ninh này.

Ra Giêng làng quê mở hội. Đi dọc ngang xứ Bắc, nơi đâu cũng có thể bắt gặp những hội làng.

Việc sửa Luật Di sản văn hóa đã nhận được nhiều ý kiến đóng góp thời gian qua. Mới đây, Bộ VHTTDL triển khai kế hoạch xây dựng Luật Di sản văn hóa sửa đổi, nhiều góp ý được nhắc lại, bổ sung. Điều đó cho thấy mối quan tâm thường trực với di sản văn hóa của dân tộc.

Khi lúa đồng ngát xanh, vườn nhà lúc lỉu hoa trái, một cộng đồng cả lương lẫn giáo ở Nam Định mở hội làng, tưởng nhớ Đức Thánh Trần, tưởng nhớ “Tứ tổ khai sáng, “Cửu tộc khai cơ” huyện Nông thôn mới Hải Hậu ngày nay.

Từ đầu năm đến nay, hàng ngàn lễ hội truyền thống đã diễn ra trên khắp cả nước mang lại những sinh hoạt văn hóa đặc sắc cho các cộng đồng dân cư. Nhiều lễ hội đã thu hút rất đông du khách trong nước và quốc tế. Đó là một tín hiệu tích cực. Là người theo đuổi đề tài về lễ hội suốt từ năm 2005 đến nay, nhiếp ảnh gia Lê Bích cho rằng vẫn còn một số hạn chế trong các lễ hội. Vì thế, cần nâng cao nhận thức, trình độ và nghiệp vụ cũng nhưng công tác tổ chức của Ban quản lý lễ hội tại địa phương.

Từ đầu năm đến nay, nhiều lễ hội xuân diễn ra sôi nổi, vui tươi với những tín hiệu tích cực từ công tác tổ chức, quản lý đến ý thức, trách nhiệm người tham dự lễ hội, bảo đảm các nghi thức truyền thống, hướng tới giá trị gắn kết cộng đồng và bảo tồn, phát huy di sản văn hóa, qua đó góp phần duy trì, lan tỏa nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc.

Khi xưa làng tôi chưa bao giờ mở hội làng. Muốn xem hội đều phải đi sang làng khác. Cũng chẳng đâu xa, hai đầu làng đều có hội. Làng Đầu Đê thì hay tổ chức hội ở một bãi đất trống dưới chân đê, sát cánh đồng. Thế đất vô tình tạo thành một khán đài rộng lớn hình nửa vòng cung cho cả nghìn người xem. Từ mặt đê cho đến dệ đê, giật cấp thấp dần, người đứng người ngồi, nhốn nháo, đúng là đông như hội.

Tôi biết đến làng Phù Đổng hay nói chính xác hơn là tôi biết đến lễ hội Gióng làng Phù Đổng cách đây 10 năm. Dạo đó Hội Nghệ sĩ múa Hà Nội tiến hành nhiều đợt về các làng quê ngoại thành Hà Nội để sưu tầm và xây dựng loạt phim tài liệu về các điệu múa cổ Hà Nội.

Mùa Xuân đến vang vang tiếng trống hội, khắp làng trên xóm dưới, khắp bên lở bên bồi dân thôn đều chuẩn bị chu đáo cho lễ trọng này. Những làng em, làng anh, những làng kết chạ cũng lưu tâm chọn tuyển người sắm lễ và đại diện để giao đãi với nhau.

Hội làng Triều Khúc (huyện Thanh Trì, Hà Nội) diễn ra vào chiều ngày 13/2 (tức mùng 9 tháng Giêng) với nhiều hoạt động văn hóa dân gian độc đáo, đặc biệt là điệu múa cổ “Con đĩ đánh Bồng”.

Điệu múa kì lạ tại hội làng Triều Khúc như nam châm hút khách thập phương. Trai giả gái, đầu chít khăn mỏ quạ, tô môi son má hồng. Uốn, xoay, mắt lúng liếng trong tiếng chiêng đơn và tiết tấu trống lặp đi lặp lại tạo nên màn múa "đĩ đánh bồng" lả lơi hoang dã.

Bộ VHTT&DL vừa phối hợp với Hội đồng Di sản Văn hóa quốc gia tổ chức Hội thảo khoa học “Di sản văn hóa với phát triển bền vững”. Tại đây, với góc nhìn từ thực tế lễ hội hiện nay, GS.TS Lê Hồng Lý - Ủy viên Hội đồng Di sản văn hóa quốc gia đã có những phân tích cụ thể hơn về vấn đề này.